Anasayfa > Sözlük > E > Endemik Bitki


ENDEMIK BITKI NEDIR ?

Endemik, alanları belirli bir ülke veya bölgeye ait, yerel, ender ve çok ender bulunan türler. Latince endemos (indigenous) kelimesinden gelir ve "yerli" anlamında kullanılır.Endemik alan; bir ada, bir yarımada veya bir dağ olabileceği gibi birkaç metrekarelik alanlar da olabilir. Türkiye endemik bitkiler açısından dünyanın önemli ülkelerinden birisidir.

Yurdumuzun siyasi hudutları içerisinde doğal olarak yetiştiği halde başka hiçbir yerde yetişmeyen, diğer bir deyişle dünyada yalnız ülkemizde yetişen bitkiler Türkiye endemikleri olarak adlandırılır. Yurdumuz endemiklerinin sayısı 3000 dolaylarında olup endemizm oranı %33 civarındadır.(Davis, 1965-1988). Ülkemizde endemik tür sayısı diğer Avrupa ülkeleriyle kıyaslandığında ülkemizin bu zenginliği daha iyi anlaşılır. Avrupa ülkeleri arasında en çok türe sahip olan ülke Yunanistan olup 800 civarındadır. Aynı şekilde endemik türlerce zengin İspanya ve Sırbistan'da ise bu sayı 400-500 arasındadır.

Ülkemizdeki endemik türelerin en önemlilerinden birkaçı;Kazdağında orman meydana getiren Kazdağı göknarı (Abies equi-trojani), Eğridir güneyindeki Kasnak meşesi ( Quercus vulcanica), Köyceğiz-Dalaman arasında yaygın olanSığla veya Günlük ağacı ve ormanları (Liquidambar orientalis), Beşparmak Dağları (Ege bölümü)ndakiKral eğreltisi (Osmunda regalis) ile Datça yarımadasında bulunanDatça hurması (Phoneix theophrasti)dır. Yurdumuzun bilhassa dar derin yarılmış dağlık alanlarında endemiklerin sayısı bir hayli yüksektir. Bunun yanında özellikle Pleistosen'deki iklim şartlarına göre yetişmiş ve yayılma imkanı bulmuş, fakat günümüzde bilhassa dağlık bölgelerimize lokal alanlarda hayatiyetlerini sürdüren çeşitli flora bölgelerine ait bitkiler görülür. Örnek olarak, Karadeniz Fitocoğrafya Bölgesindeki Akdeniz elemanları, Nur, Dedegöl, Ağrı, Nemrut, Mercan(Munzur) dağlarındaki nemli ılıman ve nemli soğuk bitkilere örnek verilebilir.

Bunun yanında ülkemizde Konzervatif endemikler yanında, yeni gelişmekte olan progresif endemikler de bulunmaktadır. Bu bakımdan ülkemiz, hem çeşitli familyalara ait hem de endemikler yönündende çok zengindir.

Türkiye'de yetişen endemik türler tabiatta, aşırı otlatma, yangın, bilinçsiz kesim, söküm,ıslah çalışmaları, yapılaşma, şehirleşme ve herbisit kullanımı gibi çeşitli tehlikelerle karşı karşıyadır.Bu olumsuz faktörler kimi zaman bitkinin yok olmasına ve bir anlamda yer yüzünde ortadan kalkması anlamına gelmektedir. Ekim ve arkadaşları(1985) yaptıkları çalışmada endemik türlerin 12'sinin neslinin tükendiğini belirlemişlerdir. Bu olumsuz faktörler zamanla bitkilerin durumlarını tespit etme ve gerekli önlemleri alma ihtiyacını doğurmuştur. Bu ihtiyaca yardımcı olmak amacı ile "Uluslararası Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği(IUCN)" kurulmuştur. Bu kuruluş yapığı çalışmalarla bitkiler için tehlike sınıflarını belirlemiş ve kritik durumdaki bitkileri buna göre değerlendirerek Kırmızı Bülten denilen "Red Data Book " isimli eseri ortaya çıkarmışlardır. Bu çalışmalardan sonra aynı kategoriler esas alınarak " Türkiye'nin Nadir ve Endemik Bitkileri " adlı bir kırmızı bülten hazırlanmıştır.

Endemik Bitki | Ekleyen: | Tarih: 04-Oct-2010 15:44. | Bu yazı 5156 kez okundu..

Endemik Bitki ile ilgili diğer yazılar..


İlgili Yazilar

Endemik

Devamini Oku
Yeryüzünün yalnızca belirli bölgelerinde yayılış gösteren (yaşam alanı belirli bir bölgeyle sınırlı) canlı tür ya da cinslerine endemik denir. Endemikler, iklim değişmelerinde ve izolasyon koşullarında oluşur. Daha önce geniş alanlara yayılmış bir tür, iklim değişimi sonucu, ekolojik özelliklerine uygun belli bir yere çekilerek yaşamını sürdürür. Örneğin, Kazdağı göknarı, yalnızca Kazdağı'nda görülür. Endemik kelimesi Yunanca endomos (indigenous) kelimesinden gelir. Yerli, o yere ait demektir. endemizm de bir bitki türünün o yere ait olması...

Karadeniz Bölgesinin Doğal Bitki Örtüsü

Devamini Oku
Özet : Her mevsimi yağışlı geçen ve sıcaklığın yeterli olduğu Karadeniz kıyı şeridinde gür ormanlar bulunur. İklim şartları ormanların kıyıdan başlamasına sebep olmuştur. Ancak insanların kıyıda yerleşmek ve tarla açmak maksadıyla yaptıkları tahribat sonucu ormanların alt sınırı bir çok yerde 200 - 300 metreye çekilmiştir. Kıyıdan yaklaşık 700 metreye kadar geniş yapraklı onnanlar yer tutar. Kayın, kestane, kızılağaç, meşe, gürgen bu kuşaktaki başlıca ağaç türleridir. 700 - 1500 metreler arasında karışık yapraklı ormanlar bulunur. Bu kuşakt...

Orman Altı Bitki Örtüsü

Devamini Oku
Orman Altı Bitki Örtüsü Nedir? Karadeniz’in kıyı kesiminde, ormanların arasında çeşitli ağaççık ve çalılardan oluşan bitki topluluğuna “orman altı bitki örtüsü” denir. Bunlar: “orman gülü”, “çobanpüskülü”, “fındık”, “üvez”, “şimşir”, “kocayemiş” ve “kızılcık ‘tır”. Özellikle “orman gülü” alt kısımlarda daha çok “kayın” ağaçlarının çeşitli sebeplerle tahrip edildiği alanlarda ortaya çıkar. ...

Doğal Bitki Örtüsü

Devamini Oku
Belirli bir alan içerisinde bulunan, doğal, damarlı (vasküler), bir yıllık, iki yıllık ve çok yıllık bitkilerin oluşturduğu bitki topluluğu. Bitki örtüsünü oluşturan elemanlar ağaç, çalı ya da yarı çalı bitkiler de olabilir. Bu bitkilerin hepsi bir araya gelerek, alanın bitki örtüsünü oluşturur. ...

Endemik Bitki

Devamini Oku
ENDEMIK BITKI NEDIR ? Endemik, alanları belirli bir ülke veya bölgeye ait, yerel, ender ve çok ender bulunan türler. Latince endemos (indigenous) kelimesinden gelir ve "yerli" anlamında kullanılır.Endemik alan; bir ada, bir yarımada veya bir dağ olabileceği gibi birkaç metrekarelik alanlar da olabilir. Türkiye endemik bitkiler açısından dünyanın önemli ülkelerinden birisidir. Yurdumuzun siyasi hudutları içerisinde doğal olarak yetiştiği halde başka hiçbir yerde yetişmeyen, diğer bir deyişle dünyada yalnız ülkemizde yetişen bitkiler Türki...

Doğada fazla miktarda azot bulunduran bitkiler

Devamini Oku
Azot, tüm yaşayan canlılar için temel teşkil eden bir elementtir. Özellikle bitkiler bu elementin noksanlığında canlılıklarını devam ettirmek için gerekli olan aminoasit, protein ve enzimleri sentezleyemezler. Klorofilin temel yapı taşı olan azot protein sentezinde kritik rol oynar. Bünyesinde yeterli miktarda azot bulunduran bitkilersağlıklı ve kuvvetli kök gelişimi, koyu yeşil aksam, artan tohum/meyve oluşumu ve yüksek verim kabiliyetindedirler. Yüksek organizmalar (insanlar ve hayvanlar) nitrat ve amonyum gibi basit yapıdaki azotu kullanamaz...

Ozon Tabakasının Delinmesinin Bitkiler Üzerindeki Etkileri

Devamini Oku
Ozon tükenmesinin bir sonucu olarak dünyaya erişen ek UV-B radyasyon, en basit tek hücreli bitkilerden böceklere, balıklara, kuşlara ve memeli hayvanlara kadar insanlar da dahil bütün canlılar üzerinde zararlı etkilere sahip olabilir.Ozon Tabakasının Delinmesinin İnsanlar Üzerindeki EtkileriUltraviyole (UV) radyasyonun cilt kanseri de dahil pekçok insan sağlığı problemleriyle bağıntılı olduğu bilinmektedir. Cilt kanserinin ana sebebi çok fazla güneş ışığıdır. Güneş yanığı bir sağlık belirtisi olmadığı gibi 18 yaşından önceki birkaç ciddi güneş ...

Bitkilerde İskelet

Devamini Oku
BİTKİLERDE İSKELET Otsu bitkilerde bitkinin dik durmasını sağlayan ve bitkiye destek olan yani iskelet görevini gören yapı turgor basıncıdır. Çok yıllık odunsu gövdeli bitkilerde ise bu görevi bir sürekli doku olan sert doku üstlenmiştir. ...

Yem Bitkisi

Devamini Oku
Yem bitkileri tarlalarda yetiştirilir ve evcil hayvanların kuru ve taze yem ihtiyacını karşılar. Mısır, fiğ, burçak, korunga, yonca gibi bitkiler bu gruba girer. Hayvancılığın önemli olduğu, hatta bazı yörelerde tarımın önüne geçtiği ülkemizde hayvan yemine olan ihtiyaç kendiliğinden anlaşılır. Çayır ve meraların yetersiz olduğu da dikkate alınınca, yem bitkilerinin önemi daha da artmaktadır. Bu eksikliği gidermek için yem fabrikaları açılması ve yem bitkileri üretilmesi yoluna gidilmiştir. Yem bitkilerinin yoğun şekilde ekildiği yerler, hayvan...

Endüstri Bitkileri Nelerdir

Devamini Oku
Endüstride hammadde olarak kullanılabilen tarım ürünlerine endüstri bitkileri denir. Bunlara sanayi bitkileride diyebiliriz. Sanayi, ham maddelerin atölye ve fabrikalarda işlenerek kullanıma ve tüketime hazır hale getirilmesi işlemleridir. Sanayi için gerekli olan ham maddelerin büyük kısmı, topraktan ekme, dikme ve çıkarma yoluyla elde edilen maddelerdir. Yani bunlar tarım ürünleri ve madenlerdir. Aslına bakılırsa sanayi için ham madde olmayan toprak ürünü yoktur. Mesela “tahıllar” başlığı altında incelenen buğdayı, bisküvi ve makarna gibi be...

 
Yorumlardan Yazarları Sorumludur. Yorumunuz Site Yönetimi Uygun Görürse Yayınlanır..!!..
Gönderen Başlık


Bu yazıya henuz resim eklenmemiş..
» Endemik Bitki resimleri

  Puanı : 2.9 / 10 | Oy : 12 kişi | Toplam : 35

» Bu yazıya puan ver..
» Ara Yoksa Sor Yanıtlayalım
Loading
» Reklamlar
Sorun Yanıtlayalım İletişim