Anasayfa > Sözlük > A > Ad Aktarması


Reklamlar
» Adonis
» Maden
» Madde
Sonuç : 10 adet ilgili yazı bulundu..
Aralarında benzerlik ilgisi olmaksızın, bir sözün başka bir söz yerine kullanılmasıdır.

"Tanzimat dönemini bir de Tanpınar'dan okuyun." Bu cümlede "Tanpınar" sözcüğü "Ahmet Hamdi Tanpınar'ın bir yapıtı" yerine kullanılmıştır.

"Haftada iki gün kuru yiyorduk." cümlesinde "kuru" sözcüğü "kuru fasulye yemeği" yerine kullanılmıştır.
Ad aktarması değişik biçimlerde karşımıza çıkar:
* Bir nesnenin parçası söylenerek bütünü anlatılmak istenir:
"Lokma karın doyurmaz, şefkat artırır." Bu atasözünde geçen "lokma" sözcüğü "yemek, yiyecek" yerine kullanılmıştır.
* Bir yerin, nesnenin bütünü söylenerek parçası kastedilebilir.
"Yolcu gemisi Kuşadası'na yanaştı." Bu cümlede "Kuşadası" sözcüğü "Kuşadası limanı" yerine kullanılmıştır.
* Nesne söylenir, içindeki anlatılır.

Sobayı yak.
Tabağını bitir.

* Ad aktarmasında "parça-bütün, neden-sonuç, tekil-çoğul, eser-yazar" ilgisi gibi ilgiler olabilir.

Aşağıdaki örneklerde ad aktarması vardır:

* Derginin bu sayısında da büyük şairlere yer verilmiş.
* Stat, İzmir'deki maçın bitmesini bekliyordu.
* Ankara, Kıbrıs konusunu çözüme kavuşturmak istiyor.
* Cebindeki bütün parasını taksiye vermiş.
* İnsan ekmeğini kazanmayı bilmeli.

Örnek Soru:
Marmara'da her yelken
Uçar gibi neşeli
Yukarıdaki dizelerde olduğu gibi, kimi sözler benzetme amacı gütmeden kendi anlamları dışında kullanılır.

Aşağıdaki dizelerin hangisinde bu örnektekine benzer bir kullanım vardır?

A) Dalgalan sen de şafaklar gibi ey nazlı hilâl
B) Ben ezelden beridir hür yaşadım hür yaşarım
C) Etmesin tek vatanımdan beni dünyada cüda
D) Bastığın yerleri toprak diyerek geçme tanı
E) Kim bu cennet vatanın uğruna olmaz ki feda

Cevap: A


Farklı bir kaynaktan ad aktarması *

Benzetme amaç güdülmeden bir sözün ilgili olduğu başka bir söz yerine kullanılmasıdır.
—İşe alınman için dün şirketle görüştüm.(İnsan)
—Yarın sınıfı 9/H sınıfı yapacak.(Öğrenci)
—Toplantıya Milliyet gazetesinin güçlü kalemleri de geldi.(Yazar)
—Nihatın golüyle tüm stat ayağa kalktı.(Seyirci)
—O evine çok bağlı bir insandır.(Ailesi)
—Bu olay üzerine bütün köy ayaklandı.(Halk)
—İstanbul’dan kalkan uçak az önce Adana’ya indi.(Havaalanı)

Divan Edebiyatında Mecaz-ı Mürsel
Bir sözcüğü benzetme amacı gütmeden başka bir sözcük yerine kullanma sanatıdır. Düz değişmece ya da metonomi diye de adlandırılır. Günlük yaşamda da yaygınlıkla kullanılan mecaz-ı mürsel, iki nesne ve kavram arasında çok çeşitli ilgiler kurulmasıyla gerçekleşir. Neden yerine sonucun (bereket yağdı gibi), içindeki yerine kabın (sobayı yaktık gibi), özel yerine genelin (at yerine hayvan gibi), soyut kavram yerine somut adın (gözüme girdi gibi), yapıt yerine yazar adının (Siham-ı Kaza okuyorum demek yerine Nef’i okuyorum demek gibi) kullanıldığı çeşitli türleri vardır.


Referans: Ad Aktarması Nedir ? Ad Aktarması Örnekleri.

Ad Aktarması | Ekleyen: | Tarih: 02-Nov-2010 10:35. | Bu yazı 84663 kez okundu..

Ad Aktarması ile ilgili diğer yazılar..


İlgili Yazilar

Saf Madde

Devamini Oku
Saf Madde : Fiziksel yollarla kendisinden başka maddelere ayrışmayan maddelerdir. Saf maddelerin belirli erime ve kaynama noktaları vardır. Saf Maddelerin Özellikleri Nelerdir ? 1- Saftırlar. 2- Aynı tür taneciklerden oluşurlar. 3- Belli erime ve kaynama noktaları vardır. 4- Homojendirler 5- Fiziksel yöntemlerle daha basit maddelere ayrıştırılamazlar. 6- Belli koşullarda belli öz kütleye sahiptirler. Doğada 2 çeşit saf madde vardır. 1-Element : Aynı tür atomların bir araya gelerek oluşturdukları fiziksel ve kimyasal yoll...

Kutadgu Bilig

Devamini Oku
Kutadgu Bilig (IPA: [qʊtaðˈɢʊ bɪˈlɪɡ]) (Günümüz Türkçesi ile: Devlet Olma Bilgisiya da "Mutlu Olma Bilgisi") , 11. yüzyıl Karahanlı Uygur Türklerinden Yusuf Has Hacib'in Doğu Karahanlı hükümdarı Tabgaç Buğra Han (Ebû Ali Hasan bin Süleyman Arslan)'a atfen yazdığı ve takdim ettiği Türkçe eser. Kutadgu Biligin Yazılış Amacı Nedir Eser, insanlara dünyada tam anlamıyla kutlu olmak için gereken yolu göstermek ve toplumsal öğütler vermek amacıyla kaleme alınmıştır. Yusuf Has Hacip ise Kutadgu Bilig'i ya...

Paradigma

Devamini Oku
Tanım 1 : Türkçesi ictihad. Yunanca paradeigma kelimesinden gelir. “Paradigma, bireyin iç ve dış dünyasını (kendisini ve etrafını) yorumlama, algılama ve bilme süreçleriyle ilgili tüm etkenlerin yarattığı örgütlü ve dinamik düşünsel sistem, düzenektir.” Bir başkası paradigma’ya çok kısaca, “algı düzeneği” diyordu. Psikolog Prof.Dr. Doğan Cüceloğlu bir TV programında kavramın açıklamasını çok daha pratiğe indirgeyerek, gözlüğünü çıkarıp sunucuya göstermiş ve “İşte bu” demişti. Nasıl bir gözlük...

Radikal

Devamini Oku
1. Aykırı. Toplumsal düzene aykırılık. 2. Radikal : Fransızca radical. Dilimizde "kökten, temelden" anlamlarının yanı sıra "bilimde, dinde, siyasette esasa dönük yenilikler yapma eğiliminden yana olan" anlamında da kullanılan bu sözün bir başka anlamı da felsefede "yaşama biçimlerini, yaşama ilişkilerini eleştirip kökten değiştirme eğiliminde olan kimse"dir. Bu söze karşılık olarak kurulumuzun önerisi kullanıma göre köklü, kökten ve köktenci'dir. Örnekler: Birtakım köklü tedbirler alındı. Türk halkı, türk basınındaki köklü değişime yabancı...

Adonis

Devamini Oku
Adonis - Bazı kaynaklarda afrodit'in oğlu, bazılarında ise sevdiği kişi olarak gösterilmektedir. Mitolojide güzelliği ile meşhur bir delikanlıdır, hakkında çeşit çeşit rivayetler vardır. Yunalılar onu çiçekli ve neşeli ilkbaharın sembolü olarak kabul ederlerdi. Bir rivayete göre adonis vahşi domuz avı sırasında ölmüştü. Afrodit bu acıya dayanamamış, Zeus'tan onu görmesine izin vermesini rica etmiş. Zeus adonis'e yılın bir kısmını afrodit'in yanında, geri kalan kısmını ise yer altı ölüler dünyasında geçirmesini izin vermişti. Adonis saklandı...

Maden

Devamini Oku
1. (isim, jeoloji) yer kabuğunun bazı bölgelerinde çeşitli iç ve dış doğal etkenlerle oluşan, ekonomik yönden değer taşıyan mineral. 2. (sıfat) bu mineralden yapılmış. 3. maden ocağı veya maden işletmesi. 4. (mecaz) çok değerli şeyleri kapsayan kaynak. 5. (argo söz) uyuşturucu, esrar, eroin "istersen sana biraz maden vereyim de çek!" (o. c. kaygılı) 6. (teklifsiz konuşmada) kolay ve iyi kazanç sağlayan iş veya parası elinden kolaylıkla alınan kimse. 7. (kimya) metal. maden bilimi maden cevheri maden damarı maden devri maden filizi made...

Ad Aktarması

Devamini Oku
Aralarında benzerlik ilgisi olmaksızın, bir sözün başka bir söz yerine kullanılmasıdır. "Tanzimat dönemini bir de Tanpınar'dan okuyun." Bu cümlede "Tanpınar" sözcüğü "Ahmet Hamdi Tanpınar'ın bir yapıtı" yerine kullanılmıştır. "Haftada iki gün kuru yiyorduk." cümlesinde "kuru" sözcüğü "kuru fasulye yemeği" yerine kullanılmıştır. Ad aktarması değişik biçimlerde karşımıza çıkar: * Bir nesnenin parçası söylenerek bütünü anlatılmak istenir: "Lokma karın doyurmaz, şefkat artırır." Bu atasözünde geçen "lokma" sözcüğü "yemek, yiyecek" yerine k...

Madde

Devamini Oku
Madde Nedir: kütlesi hacmi ve eylemsizliği olan her şeye madde denir. maddeler katı, sıvı ve gaz olarak üç değişik halde bulunur. örneğin, buz katı, su sıvı, su buharı ise gaz halindedir. bütün maddelerin eylemsizlik özelliği vardır. bütün maddelerin hacmi ve kütlesi vardır. bütün maddeler tanecikli bir yapıya sahiptir. Maddenin ortak özellikleri Maddenin kütle, hacim ve eylemsizlik olmak üzere üç tane ortak özelliği vardır. Maddenin uzayda kapladığı yer, hacim olarak ifade edilir. Kütle, madde miktarının bir ölçüsüdür, terazi ile ölçül...

Saf Madde Örnekleri

Devamini Oku
Saf Madde Örnekleri: Su, oksijen, karbondioksit, atom, altın, bakır, demir, helyum, şeker, sodyum (Na), oksijen (O2), helyum (He), tuz, cam, altın, alüminyum. SAF MADDENİN TANIMI: Saf maddeler element ve bileşiklerden oluşur.fakat;maddelerin çoğu ne tek bir elementtir,ne de tek bir bileşiktir . Saf maddeler ikiye ayrılır: 1. Elementler 2. Bileşikler Elementler Aynı cins atomlardan oluşurlar. Yasal ve fiziksel yollarla bileşenlerine ayrılamazlar, çünkü tek cins atom bulundururlar. Belirli yoğunluk, erime ve kaynama noktaları vardı...

Radyasyon

Devamini Oku
Radyoaktif element denen bazı elementlerin atom çekirdeğinin kendiliğinden parçalanarak etrafa yaydığı alfa, beta ve gama gibi ışınlara radyasyon denir. Radyasyon Çeşitleri A.İyonlaştırıcı Radyasyon: Girdiği ortama iyonları ayrıştıran radyasyonlara denir. İki tip iyonlaştırıcı radyasyon vardır; 1) Elektromanyetik radyasyonlar: Gama (Y) ve X ışınları elektromanyetik radyasyonlardır. Bunlar yüksek frekanslı görünen ışık ve radyo dalgaları gibi elektromanyetik dalgalardır ve dalga boyları çok küçük olmasına rağmen enerjileri yüksektir. ...

Yorumlardan Yazarları Sorumludur. Yorumunuz Site Yönetimi Uygun Görürse Yayınlanır..!!..
Gönderen Başlık


Ad Aktarması
» Ad Aktarması resimleri

  Puanı : 6.6 / 10 | Oy : 30 kişi | Toplam : 199

» Bu yazıya puan ver..
» Ara Yoksa Sor Yanıtlayalım
Loading
» Reklamlar
Sorun Yanıtlayalım
İletişim