Anasayfa > Sözlük > O > Orkestrada Kullanılan Müzik Aletleri


ORKESTRA, çok sayıda müzik aleti için yazılmış müzik parçalarını seslendirmek üzere bir şef yönetiminde bir araya gelen müzikçiler topluluğudur. Dilimize İtalyanca'daki orches­tra sözcüğünden geçen bu sözcük, Eski Yunan'da hem dans etmek anlamında hem de seyirciler ile sahneyi ayıran, koronun yer aldı­ğı bölümün adı olarak kullanılan orkhestra sözcüğünden gelir. Bu sözcük İtalya'da 17. yüzyıl başında, opera şarkıcılarına eşlik eden müzikçiler için kullanılmaya başladı.
Yaklaşık 100 kişinin çaldığı ve hemen hemen bütün çalgı türlerinin yer aldığı büyük orkestralara "senfoni orkestrası" adı verilir. Amatör ya da profesyoneller tarafından kon­serler vermek amacıyla kurulmuş orkestralara da "filarmoni orkestrası" denir. Ünlü orkes­tralar arasında Viyana Filarmoni, Amsterdam Concertgebouw, Çek Filarmoni, Bavyera Radyo Senfoni, Berlin Filarmoni, Londra Filarmoni, New York Filarmoni, Chicago Senfoni ve Moskova Devlet Filarmoni orkes­traları sayılabilir.
Büyük orkestraların yanı sıra oda müziği toplulukları gibi 20 kişiyi aşmayan küçük orkestralar da vardır (bak. Oda müziği). Yalnızca yaylı çalgılardan oluşan yaylı çalgılar orkestraları da hemen hemen aynı büyüklük­tedir. Müzikal komedilere, balelere ve bazı operalara eşlik eden orkestralar yaklaşık 50-60 kişiden oluşur. Öteki orkestra çeşitleri arasında üflemeli ve vurmalı çalgılardan olu­şan bandolar , hafif müzik or­kestraları ve çok çeşitli çalgının kullanıldığı caz orkestraları sayılabilir . Büyük profesyonel orkestralardan başka, okul or­kestraları ve gençlik orkestraları gibi birçok amatör orkestra da vardır.

Orkestrada Kullanılan Müzik Aletleri

Bugünkü biçimiyle bir senfoni orkestrasında kullanılan müzik aletleri kabaca jüç grupta toplanabilir: Yaylı, üflemeli ve vurmalı çalgı­lar. Keman, viyola, viyolonsel, kontrbas ve arptah oluşan yaylı çalgılar orkestranın yakla­şık üçte ikisini ya da dörtte üçünü oluşturur. Bu grupta yaklaşık 40 keman (birinci ve ikinci kemanlar olmak üzere ikiye ayrılır), 14 viyo­la, 12 viyolonsel, 8 kontrbas, 1 ya da 2 arp bulunur Tahta ve bakır üflemeliler olarak ikiye ayrılan üflemeli çalgılar yaklaşık 25 tanedir. Tahta üflemeli çalgılar flüt, obua, klarnet ve fagot; bakır üflemeliler trompet, korno, trombon, kornet ve tubadan oluşur. Bakır üflemeliler klasik müzikten çok modern mü­zikte kullanılır
Vurmalı çalgılar, sayıca az olmalarına kar­şılık, ses özelliklerinden dolayı güçlü bir etki oluşturur. Bu grupta timbal, zil, üçgen, tef ve davul vardır. Değişik sesli çanlardan oluşan glockenspiel, vibrafon, piyano, çelesta ve ksilofon gibi akortlu vurmalı çalgılar da kullanılır. Piyano klavyeli çalgıların en önemlisi olarak kabul edilmekle birlikte senfoni orkestrasında az kullanılır.
orkestra şefinin solunda birinci ve ikinci kemanlar, sağında viyolalar, viyolonseller ve kontrbaslar yer alır. Yaylı çalgıların hemen arkasında ve ortada flüt, obua, pikolo, klar­net ve fagot olmak üzere tiz sesli tahta üflemeli çalgılar; onların arkasında trompet, trombon, korno ve tuba olmak üzere bakır üflemeli çalgılar yer alır. Vurmalı çalgılar or­kestranın en arkasındadır.
Her müzikçinin önünde kendi çalacağı bö­lümün yazılı olduğu partisyon bulunur. Or­kestra şefinin önünde tüm partisyonlar vardır. Orkestra şefi partisyonlara bakarak hangi bölümde kimin çalacağını izler. Partisyonlar her zaman aynı düzendedir. Tiz sesli, tahta üflemeli çalgılar sayfanın başında bulunur. Ardından pes sesliler, trompetler, tubalar ve vurmalı çalgılar gelir. Sayfanın en altında yaylı çalgılar bölümü yer alır.

Orkestra Düzeni

Orkestra konser salonunun sahnesine büyük bir yarım daire biçiminde yerleştirilir. Orkes­tra şefi, tüm müzikçileri rahatça görebileceği biçimde önde, yüksekçe bir yerde durur. Çalgıların sayısı ve konumları orkestra şefinin tercihine göre değişebilir. Ama yaylı çalgılar tüm orkestralarda şefin önünde durur. Orkes­tra çalgılarının en yaygın yerleşme biçiminde.

Orkestra Şefi

Bir konser sırasında orkestra şefi ellerinin ve kollarının hareketiyle orkestrayı yönetir. Mü­ziğin hangi hızla çalınacağını, hangi ritmin kullanılacağını, bir çalgının ne zaman yumu­şak ya da canlı çalınması gerektiğini el kol hareketleriyle işaret eder. Bazen baton denen ince bir çubukla müzikçileri yönetir. Konser öncesinde yapılan provalarda bulunarak or­kestranın uyumlu bir biçimde çalışmasını sağ­lar. Konser sırasında önünde duran partisyon­lara baksa da müziği ezbere bilmesi gerekir. Müziğe canlılık veren ve kişilik kazandıran orkestra şefidir. Kari Böhm, Leonard Bern-stein, Herbert von Karajan, Leopold Stokovvski, Rafael Kubelik, Arturo Toscanini, Sir Thomas Beecham, Kiril Petroviç Kondraşin gerek teknikleri, gerek yorumlarıyla 20. yüzyılın önde gelen orkestra şefleridir.

Orkestra, birçok çeşitli enstrümanın birlikte müzik yaptığı, büyüklüğü esere göre değişebilen çalgılar topluluğudur. Dört ana enstrüman grubu bulunur. (Bkz.Orkestra Çalgıları) Bazı eserlerde bir soliste eşlik ederken aynı zamanda koro ile birlikte de kullanılmıştı. Her enstrüman grubunun farklı teknik özellikleri, tınısı ve önemi vardır. Besteci ifade etmek istediği konuyu ya da duyguları bu enstrümanların ses tınılarına veya çalınma tekniklerine göre kendine en yakın şekilde, belirli bir teknik bilgi ve mantık içerisinde kullanır.

Orkestra çalgıları

Orkestra çalgıları ses rengi, yapı ve sesin elde ediliş yöntemine göre dört ana kümeye ayrılırlar.

1. Tahta üflemeli çalgılar
2. Bakır üflemeli çalgılar
3. Vurmalı çalgılar
4. Yaylı çalgılar

Tahta üflemeli çalgılar

1. Flüt (Flauto / Flöte / Flute)
2. Obua (Oboe / Hautbois / Oboe)
3. Klarinet (Clarinetto / Klarinette / Clarinet)
4. Fagot (Fagotto / Fagotte / Bassoon)

Bakır üflemeli çalgılar

1. Korno (Corno / Hörn / Horn)
2. Trompet (Tromba / Trumpette / Trumpet)
3. Trombon (Trombone / Posaune / Trombone)
4. Tuba (Tuba / Tuba / Tuba)

Vurmalı çalgılar

1. Timpani
2. Zil (Piatti)
3. Davul (Grand cassa)
4. Çan (Campana)
5. Piyano (Piano e forte / Klavier / Piano)

Bu grupta birçok vurmalı çalgı vardır.

Telli / Yaylı çalgılar

1. Keman (Violino / Violine / Violin)
2. Viyola (Viola / Bratsche / Viola)
3. Viyolonsel (Violoncello / Violoncelle / Cello)
4. Kontrbass (Contrabasso / Kontrabaß / Contrabass)
5. Arp (Arpa / Harfe / Harp)

Orkestra Düzeni

Orkestralar yukarıda saydığımız enstrümanların farklı sayılarda birleşiminden oluşabilir. Üflemeli çalgıların sayıları genelde birbirine eşittir. 2'şer, 3'er adet kullanılabilir ve bu orkestranın bu sayılara göre adlandırılmasını sağlar. Örnek:İkili orkestrada tahta üflemelilerden 2'şer adet kullanılır.

İkili orkestra düzeninde tahta üflemelilerde 2 Flüt, 2 Obua, 2 Klarinet, 2 Fagot ve bakır üflemeliler genel olarak 4 Korno, 2 Trompet, 2 Tenor Trombon ve 1 bas Trombon ile 1 Tuba olarak kullanılır.

Bu düzene göre Timpani ve isteğe bağlı olarak Zil ile Davul kullanılabilinir. Yaylı çalgılar ise nefeslilerin ses gürlüğünü kapatmayacak şekilde kullanılır. 12-14 adet 1.Keman, 10-12 adet 2.Keman, 8-10 Viyola, 7-10 Viyolonsel ve 6-8 Kontrbas olabilir. Genelde bu düzenek içerisinde Arp pek kullanılmaz, fakat bestecinin isteğine göre bu durum değişiklik gösterebilir.

Üçlü orkestra da ise tahta üflemeli enstrümanlara birer üye daha eklenir ve diğer gruplarda da artış görülebilir. Örneğin:

2 YALAK, 2 Tenor ile 1 Bas Trombon ve 1 Tuba. Timpani, Zil, Davul, Çan ve bestecinin isteğine göre daha fazla vurmalı çalgı. Piyano da Orkestra içerisinde vurmalı çalgılar grubuna dahildir. Bu düzen içerisinde nadiren kullanılabilir. Arp genellikle 3'lü orkestralarda kullanılır. 1.Kemanlar 16-18, 2.Kemanlar 14-16, Viyolalar 10-12, Viyolonseller 12-13, Kontrabaslar 8-9, Yaylı çalgılar için verilen sayılar ortalamadır ve değişiklik gösterebilirler.

4'lü orkesralarda da tahta üflemeli çalgılara birer çalgı daha eklenir ve diğer grupların sayısı da artabilir. (3 Flüt + 1 Piccolo, 3 Obua + 1 Kor angle, Mi bemol klarinet + 2 La/Sib Klarinet + Bas klarinet gibi. Bakır üflemeli çalgılar bundan sonra bestecinin kendi isteğine göre değişir, 6 trompet, 8 korno, 4 trombon, 2 tuba, kimi zaman wagner tubası ve hatta bunlara ek olarak bir askeri bando bile eser içerisinde belli amaçlar için kullanılabilir.

4'lü orkestralarda nadiren bazı çalgılar kullanılabilir, bunlara örnek olarak Alto Flüt, Bariton Obua, Mi bemol Klarinet ve Basset Horn'u örnek verebiliriz. Saksafon ise eserin yapısına ve konusuna göre 3'lü ya da 4'lü orkestralarda kullanılan bir çalgıdır. Tahta üflemeliler grubuna üyedir fakat yapı olarak madenden yapılmıştır. Ses rengi ve çalınma yöntemi tahta üflemeliler grubuna girmesinin başlıca nedenleridir.


Orkestrada Kullanılan Müzik Aletleri | Ekleyen: | Tarih: 30-Dec-2010 17:57. | Bu yazı 16735 kez okundu..

Orkestrada Kullanılan Müzik Aletleri ile ilgili diğer yazılar..


İlgili Yazilar

Eskiden kullanılan ölçü birimleri

Devamini Oku
Osmanlı İmparatorluğu zamanında 75,80 cm'lik tarım mimari (veya sadece zirai), 68 cm uzunluğundaki çarşı arşını vardı. Daha sonra ipekli fiyatlarının artması dolayısı ile fiyatı yükseltme yerine ölçü birimi kısaltılarak 65 cm'lik Fars kökenli endaze birimi kullanıldı. III. Selim abanoz ağacından bir prototip olarak 1 zirai mimari yaptırdı. Bunun bir tarafı 24 parmağa ve her parmak 10 hat'ta bölündü. Böylelikle bu bölümle basımevinde kullanılan punto büyüklükleri de alınabilecekti. Diğer tarafı sadece 20 eşit parçaya bölündü. Zirai mimari, arşın...

Orkestrada Kullanılan Müzik Aletleri

Devamini Oku
ORKESTRA, çok sayıda müzik aleti için yazılmış müzik parçalarını seslendirmek üzere bir şef yönetiminde bir araya gelen müzikçiler topluluğudur. Dilimize İtalyanca'daki orches­tra sözcüğünden geçen bu sözcük, Eski Yunan'da hem dans etmek anlamında hem de seyirciler ile sahneyi ayıran, koronun yer aldı­ğı bölümün adı olarak kullanılan orkhestra sözcüğünden gelir. Bu sözcük İtalya'da 17. yüzyıl başında, opera şarkıcılarına eşlik eden müzikçiler için kullanılmaya başladı. Yaklaşık 100 kişinin çaldığı ve hemen hemen bütün çalgı türlerinin yer aldı...

Klasik Müzikte Romantik Dönem

Devamini Oku
Müziğin kilise ve saraydan taşıp halka yayıldığı dönemdir. (1830 - 1900) Kalıpların ve düzenin yıkılıp yerine daha özgür, daha özgün olan romantizmin geldiği dönemdir. Kendi içinde 3 döneme ayrılır: Erken Romantik Dönem: Romantik anlatımın Klasik dönem içinde doğduğu, ilk dönemidir. Bu anlatımın öncüsü Ludwig van Beethoven olarak kabul edilir. Bu dönemin diğer ünlü bestecileri de Franz Schubert, Carl Maria von Weber ve Gioacchino Rossini'dir. Orta Romantik Dönem: Romantizmin tüm avrupada egemen olduğu dönemdir. İlk ışığı yakan da, progr...

müzik sözlüğü

Devamini Oku
müzik sözlüğü -a- absolute kulak: bir sesi tam olarak söyleme ve duyma yeteneği. allegro: hızlı ve canlı çalmayı ifade eder. alto: en kalın kadın sesi. anahtar: portenin sol baş tarafına konulan işaret. sol, do ve fa olmak üzere 3 çeşit anahtar vardır. armoni: seslerin birbirleri ile olan uyumu, ahenk. arya: opera veya oratoryada önemli solo parçası. atonal müzik: modern müzikte ton ve makam stiline bağlı kalmadan, armoni kurallarına uymadan oluşturulan bestedir. -b- ballad: hikâyesi olan türkü. bariton: t...

Türk Edebiyatının Devirlere Ayrılmasında Kullanılan Kıstaslar

Devamini Oku
Türk Edebiyatının Devirlere Ayrılmasında Kullanılan Kıstaslar Bir milletin asırlar boyu meydana getirdiği sözlü ve yazılı ürünlerin tamamı, o milletin edebiyatını oluşturduğuna göre; başlangıçtan günümüze kadar geçen zaman içerisindeki tarihi akışa uygun olarak Türk Edebiyatı çeşitli devirlere ayrılmıştır. Türk Edebiyatının devirlere ayrılmasında kulanılan kıstasları şöyle sıralayailiriz: a-) Dini Hayat Toplumların sosyal hayatını etkileyen en önemli unsurlardan biri de dindir.Türkler, İslamiyeti kabul etmeden önce Budizm, Şamaniz...

Günlük Hayatta Kullanılan Kanser Yapıcı Organik Bileşikler

Devamini Oku
Formaldehitler ve formaldehit vericiler Formaldehitler ve formaldehit vericiler koruyucu olarak kullanılmaktadır. Mukozayı tahriş eder ve alerjilere neden olur. Cildi hızla yaşlandırır. Kansere neden olma riski yüksektir. Halojenli organik bileşikler brom iyot ve klor içeren binlerce maddenin oluşturduğu bir gruptur. Çoğu alerjiye bazıları kansere neden olmaktadır. Bu maddelerin hepsi çevrede birikir toprağı ve suyu kirletir. Triclosan Klorlu organik bileşiktir. Deodorantlarda duş jellerinde diş macunlarında losyonlarda kremlerde ve daha...

Orkestrada hangi enstrümanlar bulunur

Devamini Oku
ORKESTRA, çok sayıda müzik aleti için yazılmış müzik parçalarını seslendirmek üzere bir şef yönetiminde bir araya gelen müzikçiler topluluğudur. Dilimize İtalyanca'daki orches­tra sözcüğünden geçen bu sözcük, Eski Yunan'da hem dans etmek anlamında hem de seyirciler ile sahneyi ayıran, koronun yer aldı­ğı bölümün adı olarak kullanılan orkhestra sözcüğünden gelir. Bu sözcük İtalya'da 17. yüzyıl başında, opera şarkıcılarına eşlik eden müzikçiler için kullanılmaya başladı. Yaklaşık 100 kişinin çaldığı ve hemen hemen bütün çalgı türlerinin yer aldı...

kelt müzik

Devamini Oku
kelt müziği ya da keltik müzik iskoçya, irlanda, galler, asturias vs. gibi bölgelerde yaygın olan geleneksel bir müzik türüdür. özellikle son yıllarda dünya çapında dinleyici kitlesi bulmuştur. kelt müziği, pentatonik bir müzik olup keman, gitar, arp, gayda ve flüt gibi çalgılar önemli yer tutar. bayan vokale erkek vokalden daha sık rastlanır. rahatlatıcı ve dinlendirici özelliğiyle tanınan bir müziktir. bazı önemli vokalistler ve gruplar: * enya * loreena mckennitt * kate rusby * eimear quinn * clannad * altan * lunasa ...

barok müzik

Devamini Oku
barok dönem, 1600 ile 1750 yılları italya'daki opera denemeleriyle başlamış, johann sebastian bach'ın ölümüyle sona ermiş, ve tüm müzik türlerinde günümüze kadar kalıcı olan değişikliklerin oluşmasına neden olmuştur. barok müzik, bir döneme adını vermekle birlikte mimari başta olmak üzere diğer pek çok kategoride de değerlendirilebilmektedir. barok portekiz'ce barroco (düzgün olmayan inci) kelimesinden gelmektedir. mimarlıkta, deniz kabuklarına benzer eğmeçli bezemelerden meydana gelen, 17. yüzyılda kısmen de 18. yüzyılda avrupa'nın özellikle ...

Ölçü Aletleri

Devamini Oku
Dünya da şimdiye kadar birçok ölçü aletleri kullanıldı. Çünkü her ülke hatta kimi ülkelerde bazı semtler bile farklı ölçü aletleri kullanılmaktadır. İşte dünyanın günümüze kadar kullandığı ölçü aletleri. Eski ölçü aletleri; Arpa, Bakray, Batman, Buğday, Çeki, Denk, Dirhem, Dirhemi şer’i, Dünük, Fitil, Habbe, Hardal Tanesi, Kantar, Kırat, Kıyye, Kıtmir, Ludre, Misgal (Miskal), Nakir, Okka, Pirinç, Tonilato, Zerre. Zirai Mimari (Zirai); 75,8 cm Çarşı Arşını; 68 cm Endaze; İpek fiyatlarının artması nedeniyle fiyatı yükseltme yer...

Yorumlardan Yazarları Sorumludur. Yorumunuz Site Yönetimi Uygun Görürse Yayınlanır..!!..
Gönderen Başlık


Orkestrada Kullanılan Müzik Aletleri
» Orkestrada Kullanılan Müzik Aletleri resimleri

  Puanı : 5.0 / 10 | Oy : 17 kişi | Toplam : 85

» Bu yazıya puan ver..
» Ara Yoksa Sor Yanıtlayalım
Loading
» Reklamlar
Bi soru sor
İletişim