Anasayfa > Sözlük > Diğer > İstiklal Marşındaki Söz Sanatları


1. Kıtadaki Söz Sanatları

Korkma sözüyle Türk Milleti’ne sesleniyor - (NİDA)
Ocak ile kastedilen Türk Ailesi demektir - (MECAZ-I MÜRSEL)
Ocağın tütmesi -- yaşam belirtisi - ( MECAZ)
Şafağın denize benzemesi-- K.benzetilen söylenmemiş - (KAPALI İSTİARE)
Ocağın sönmesi -- yaşamın tükenmesi - (MECAZ)
Sönmek -- yok olmak - (MECAZ)
Yüzmek -- dalgalanmak - ( MECAZ)
Bayrak, yıldıza benzetilmiş - ( BENZETME / TEŞBİH)
Sancak-ocak- yurt – millet //şafak, yıldız, parlamak sönmek - (TENASÜP)
Yıldız-- herkesin bir yıldızı vardır inancı - (HATIRLATMA / TELMİH)
O benim… / O benimdir o benim … - (TEKRİR)

2. Kıtadaki Söz Sanatları

Hilâl --- bayrak ( ad aktarması / parça-bütün ilişkisi)
Bayrak --- öfkeli bir insana benzetilmiş - (kişileştirme)
Hak: 1) Adalet , doğruluk 2) Allah - (tevriye)
Hilâl, ırk, istiklâl, millet - (TENASÜP)
Çehre, çatma, gül, şiddet, celâl - (TENASÜP)

3. Kıtadaki Söz Sanatları

Düşmanlar-- çılgına benzetilmiş. - (AÇIK İSTİARE)
Zincir vurmak -- esir etmek - (MECAZ)
Millet à kükremiş sele benzetilmiş - (BENZETME)
Bend -- engel - (MECAZ)
Yırtarım dağları – enginlere sığmam - (ABARTMA)
Yırtarım dağları (Ergenekon Destanı) - HATIRLATMA
Dağ, engin, bend, sel… - (TENASÜP)

4. Kıtadaki Söz Sanatları

Garbın âfâkı -- Batı ülkelerinin sınırları - (mecaz)
Çelik zırhlı duvar -- teknolojik güç, silahlar -- (açık istiare)
Ulusun : 1) yücesin 2) bağırsın ( tevriye)
Medeniyet-- canavar (benzetme)
Sınırlar --- iman dolu göğüs (benzetme)

5. Kıtadaki Söz Sanatları

Hayasızca akın --düşmanların saldırısı (açık istiare)
Doğacaktır sana vaat ettiği günler Hakk’ın -- Kur’an (Hatırlatma)
Akın, siper, yurt, gövde -- (tenasüp)

6. Kıtadaki Söz Sanatları

Vatan -- cennet (benzetme)
Toprak, vatan, şehit, cennet --- (tenasüp)

7. Kıtadaki Söz Sanatları

Vatan--cennet (benzetme)
Cennet, şehitler , Hüda, vatan (tenasüp)
Şüheda fışkıracak-- abartma
Canı canamını bütün varımı alsın da Hüda -- Aliterasyon ( a sesleri tekrarlanmıştır.)

8. Kıtadaki Söz Sanatları

İlahi, mabet, namahrem, ezan, şehadet, din -- (tenasüp)

9. Kıtadaki Söz Sanatları

Taşà mezar taşı / Kan -- gözyaşı (açık istiare)
Taşın secde etmesi-- (abartma)

10. Kıtadaki Söz Sanatları

Hilâl--bayrak (ad aktarması)
Hak:1) Adalet, doğruluk 21) Allah-- (Tevriye)
Hilâl, izmihlâl, hürriyet, istiklâl, millet -- (tenasüp)

İstiklal Marşındaki Söz Sanatları (Farklı kaynaktan)


Kahraman ordumuza yazılan şanlı İstiklal Marşı‘mızda, büyük şair Mehmet Akif Ersoy‘un yapmış olduğu söz sanatları aşağıda açıklanarak verilmiştir. İstiklal Marşı’nı iyi anlamak ve yazıldığı dönemde Türkler’in içinde olduğu psikolojik durumu iyi tahlil etmek gerekir. Çünkü İstiklal Marşı, bir ulusun bağımsızlık mücadelesini dünyada belki de eşi görülmeyecek bir güçle kazandıktan sonra, böylesine kutlu bir marşı hak etmiş olması dünya milletlerine örnek olmuştur.

Türk’ün bağımsızlık mücadelesi, tüm dünyada emperyalist güçlere karşı insanları harekete geçirmiştir. İşte kazanılan zaferlerin simgesi, Türk’ün bu marşında gizlenmiştir. Kahraman ırkımıza saldıran güçleri kanla boğup, parçalayan Türkler’in önünde 7 düvelin bile duramayacağını tarihe yazdıran gizil güç, İstiklal Marşı‘mızın her dizesine gömülmüştür.

İşte bu gizli anlamı çözebilmek için, ulusal marşımızın inceliklerini – söz sanatlarını iyice incelemek gerekmektedir. Yorumlarda konuklarımızın ısrarla istedikleri bu konuda yapılan açıklamalar, umarım İstiklal Marşı’nı daha iyi anlamamıza yardımcı olur.

1. Kıta

Yazar “Korkma!” sözüyle, Türk Ulusu’na seslenmektedir ve burada “nida” (seslenme) sanatı bulunmaktadır. “Ocak” sözü, ikinci dizede yurtta bulunan herhangi bir evi karşılamak için kullanılmıştır. Yani şairin ocak sözünden kastı, bir Türk’ün yuvasıdır. Bunun için bu dizede “mecaz-ı mürsel” (ad aktarması) sanatı vardır. “Tüten ocak” kelime grubunda, “mecaz” sanatı vardır; çünkü bir ocağın tütmesiyle bir evdeki yaşamın devam etmesi kastedilmiştir. Ocak, temel anlamda ateşi karşılamaktadır. Ev ise genellikle üstünden duman çıkan bir hane olarak tasvir edildiği için, ocağın tütmesiyle evin bacasının tütmesi arasında “mecaz” bağlantısı kurulmuştur. Aynı şekilde ocağın sönmesi de yaşamın bitmesine işaret ettiğinden “ocağın sönmesinde” de yine bir “mecaz” bağlantısı kurulmuştur.

Birinci dizedeki “şafak“, denize benzetilmiştir. Bu benzetmede “benzetilen” kullanılmadığı için, burada “kapalı istiare” sanatı vardır. Sancağın “yüzmesi” ile kastedilen şey, bayrağın dalgalanmasıdır. Burada da mecaz sanatı vardır. Aynı şekilde bayrağın “yıldıza” benzetildiği üçüncü dizede, bir “benzetme” (teşbih) sanatı bulunmaktadır. Birinci dizedeki “sancak – ocak – yurt – millet” sözcükleri ile “şafak – yıldız – parlamak – sönmek” sözcükleri arasında anlam yönünden yakınlık bulunduğundan, bu sözcüklerle “tenasüp” sanatı yapılmıştır. “O benim milletimin yıldızı” sözünde, Türk Ulusu’na ait her ferdin içindeki bayrak sevgisi bir yıldız ile hatırlatılmıştır ve burada “telmih” (hatırlatma) sanatı yapılmıştır. “O benim… / o benim…” sözcüklerinin yinelenmesiyle “tekrir” (tekrar) sanatı yapılmıştır.

2. Kıta

Birinci dizedeki “hilâl” sözcüğü, ayın bir hâlini karşılayan bir sözcük iken bayrağın yerine kullanılmıştır. Yani burada “parça – bütün ilişkisi” kurulmuştur ve böylece “ad aktarması” (mecaz-ı mürsel) sanatı yapılmıştır. İkinci dizede “kahraman ırkıma bir gül” sözüyle, bayrak bir insana benzetilmiştir ve burada “kişileştirme” (teşhis) sanatı bulunmaktadır. Son dizede “Hak” adının hem “adalet, doğruluk” hem de “Tanrı, Allah” anlamını karşılamak üzere kullanılması ile bir sözcük iki farklı anlamda kullanılmış ve “tevriye” sanatı yapılmıştır. “Hilal – ırk – istiklal – millet” sözcükleri arasında anlam açısından yakınlık bulunduğu için, burada da “tenasüp” sanatı vardır. Yine “hilâl, çatma, gül, şiddet, celâl” sözcükleri arasında da “tenasüp” sanatı bulunmaktadır.

3. Kıta

Birinci dizedeki “yaşadım, yaşarım” sözcükleri tekrar edilerek kullanıldığı için “tekrir” (tekrar) sanatı yapılmıştır. İkinci dizedeki “çılgın” sözcüğü, “düşmanlar” yerine kullanıldığı için burada benzetme vardır. Burada benzeyen öğe gösterilmediği için “açık istiare” sanatı bulunmaktadır. “Zincir vurmak” deyimi, insanları “hapis etmek, tutsak etmek” anlamında kullanılmıştır. Yani kastedilen anlam farklı olduğundan, burada “mecaz” sanatı vardır. “Kükremiş sel gibiyim…” sözünde Türk milleti, kükremiş bir sele benzetildiğinden burada “benzetme” (teşbih) sanatı vardır. Üçüncü dizedeki “bent” sözcüğü bir engeli karşılamak için kullanılmıştır ve burada “mecaz” sanatı yapılmıştır.

“Yırtarım dağları, enginlere sığmam…” sözleriyle başlayan dizede apaçık bir “abartı” sanatı bulunmaktadır. Ayrıca şairin “yırtarım dağları” sözüyle, Ergenekon Destanı‘na hatırlatma yapılmıştır. Çünkü Türkler, Ergenekon‘dan dağları eritip – yırtarak kurtulmuşlardır. Bunun için burada “hatırlatma” (telmih) sanatı bulunmaktadır. Son olarak “dağ – engin – bent – sel” sözcükleri arasında “tenasüp” sanatı bulunmaktadır.

4. Kıta

“Garbın afâkı” sözcük grubu ile “batı sınırları” kastedildiğinden, burada “mecaz” sanatı vardır. Savaşlarda artık teknolojik yönden güçlü silahların kullanıldığını ifade etmek için “çelik zırhlı duvar” sözünü kullanan şair, burada bir benzetme yapmıştır. Benzetmedeki benzeyen öğe gösterilmediğinden burada “açık istiare” sanatı vardır. “Ulusun!” sözcüğü hem “yücesin” anlamında hem de “bağırsın” anlamında kullanılmıştır. Bunun için bir sözcüğün iki farklı anlamda kullanıldığı bu dizede “tevriye” sanatı yapılmıştır.

“İman” sözcüğü, Türk Ulusu’nun zorluklarla kazandığı sınırlara benzetilmiştir ve düşmanların asla bu sınırları ele geçiremeyeceği belirtilmiştir. Bunun için bu dizede “benzetme” sanatı bulunmaktadır. Son olarak “medeniyet” sözcüğünün tek dişi kalmış canavara benzetildiği dizede “benzetme” (teşbih) sanatı bulunmaktadır.

5. Kıta

Birinci dizedeki “alçaklar” sözcüğü ile yurdu işgal eden “düşmanlar” kastedilmiştir. Bunun için bu dizede “mecaz” sanatı bulunmaktadır. İkinci dizedeki “hayasızca akın” düşman işgaline benzetildiği için bu dizede “benzetme” sanatı yapılmıştır. Kurân’da Tanrı’nın insanlara vaadettiği günlerin yakında geleceğini söyleyen şair, “hatırlatma” (telmih) sanatı yapmıştır. “Akın – siper – yurt – gövde” sözcükleri arasında tenasüp sanatı vardır. Son olarak “kim bilir?” sorusu ile yazar Türk ulusuna soru sorduğu için burada “istihfam” sanatı yapılmıştır.

6. Kıta

İkinci dizedeki “kefensiz yatanlar” şehitlerimize benzetilmiştir. Benzeyen öğe belirtilmediği için burada “açık istiare” sanatı vardır. Son dizede “dünyaları” sözüyle, dünyadaki bütün topraklar kastedilmiştir ve burada “mecaz” sanatı yapılmıştır. “Cennet vatan” sözcük grubunda güzel vatanımız “cennete” benzetilmiştir. Son olarak “toprak – vatan – şehit – cennet” sözcükleri arasındaki anlam yakınlığı nedeniyle bu kıtada “tenasüp” sanatı bulunmaktadır.

7. Kıta

Yazar ilk dizede “Kim feda olmaz?” diyerek Türk Ulusu’na soru soruyor. Bunun için bu dizede “istifham” (soru sorma) sanatı bulunmaktadır. İlk dizede “cennet vatan” tamlamasında vatan cennete benzetildiğinden, burada “benzetme” (teşbih) sanatı bulunmaktadır. “Cennet – şehitler – hüda – vatan” sözcükleri arasında anlam açısından bağlantı olduğundan “tenasüp” sanatı bulunmaktadır. “Şüheda fışkıracak” sözlerinde olması imkânsız bir olay anlatıldığından “abartma” (mübalağa) sanatı vardır. Ayrıca “şüheda” sözcüklerinin ikinci dizenin başında ve sonunda tekrar edilmesiyle “tekrir” (tekrar) sanatı oluşturulmuştur. Son olarak “canı, cananı” gibi sözcüklerde “a” sesinin tekrarı ile “aliterasyon” sanatı yapılmıştır.

8. Kıta

İkinci dizedeki “mabedimin göğsü” tamlamasında, “mabet” kavramına insana ait bir özellik kazandırıldığından, burada “kişileştirme” (teşhis) sanatı bulunmaktadır. “İlahi – mabet – ezan – şehadet – din” sözcükleri arasındaki anlam yakınlığı nedeniyle bu kıtada “tenasüp” sanatı bulunmaktadır.

9. Kıta

İlk dizedeki “taş” sözcüğü “mezar taşına” benzetilmek istenmiştir. Burada benzetilen öğe belirtilmediğinden “kapalı istiare” sanatı bulunmaktadır. “Kanlı yaşım” tamlamasında ise gözyaşı “kana” benzetilmiştir ve benzeyen öğe belirtilmediği için bu dizede de “açık istiare” bulunmaktadır. Taşın secde etmesi, hem insana ait bir özelliğin cansız varlığa verilmesi yönüyle “kişileştirme” (teşhis) sanatına hem de “mübalağa” (abartma) sanatına örnektir. Dörtlüğün ortasında bulunan “ilahi” sözcüğü, seslenme bildirdiği için burada “nida” sanatı bulunmaktadır. Son olarak “ruh, taş ve naaş” sözcükleri arasındaki anlam benzerliği nedeniyle “tenasüp” sanatı bulunmaktadır.

10. Kıta

Ayın “hilâl” şeklini aldığı hâli, şanlı Türk bayrağında bulunduğu için bayrakla özdeşleşmiştir ve burada hilâl bayrak yerine kullanıldığı için “ad aktarması” (mecaz-ı mürsel) sanatı bulunmaktadır. Beşliğin sonunda da bulunan “Hak” sözcüğü, hem “adalet” anlamında hem de “Tanrı, Allah” anlamında kullanıldığı için, burada “tevriye” sanatı bulunmaktadır. Son iki dizede “Hakkıdır…” sözcükleri tekrarlandığı için “tekrir” sanatı bulunmaktadır. “Hilal – izmihlal – hürriyet – istiklal – millet” sözcükleri arasında anlam ilgisi bulunduğundan, “tenasüp” sanatı bulunmaktadır.

İstiklal Marşındaki Söz Sanatları | Ekleyen: | Tarih: 23-Dec-2011 11:42. | Bu yazı 4237 kez okundu..

İstiklal Marşındaki Söz Sanatları ile ilgili diğer yazılar..


İlgili Yazilar

Söz Sanatları

Devamini Oku
Söz Sanatı Nedir ? Söz sanatları; anlama derinlik, yoğunluk katmak ya da söyleyişi daha etkili hale getirmek için başvurulan söz oyunlarıdır. Söz sanatlarının bir bölümü söyleyişe, bir bölümü ise anlama dayalıdır. Bunlar genellikle şiirde görülür. Bunun nedeni, şiirin biçimsel ve anlamsal özellikleridir. Söz sanatları nelerdir ? 1- Teşbih (Benzetme) Özellikleri yönüyle zayıf olan varlığın kuvvetli varlığa benzetilmesi sanatıdır. 2- İstiare ( Eğretileme ) Yalnızca benzeyen ya da benzetilenle kurulan benzetmedir. 3. Mecaz – ı...

Atatürkün Spor ve Sporcular Hakkında Söylediği Sözler

Devamini Oku
1. Ben sporcunun zeki, çevik ve aynı zamanda ahlaklısını severim. 2. Spor yalnız beden kabiliyetinin bir üstünlüğü sayılmaz. İdrak ve ahlâk da bu işe yardım eder. Zekâ ve kavrayışı kısa olan kuvvetliler , zekâ kavrayışı yerinde olan daha az kuvvetlilerle başa çıkamazlar. Ben Sporcunun zeki çevik aynı zamanda ahlâklısını severim. 3. Her çeşit spor faaliyetini Türk gençliğinin milli terbiyesinin ana unsurlarından saymak lâzımdır. Bu işte hükümetin şimdiye kadar olduğundan daha çok ciddi ve dikkatli davranması , Türk gençliğinin spor bakımın...

Sözcükte Anlam

Devamini Oku
Sözcükte Anlam ( Özet ) 1-) Gerçek Anlam a)Temel Anlam: Sözcükte akla gelen ilk anlamdır. Kazı yapılırken toprak aniden çöktü. Çürük elmaları ayırt. Soğuk su. b)Yan Anlam: Sözcüğün temel anlama bağlı olarak kazandığı ikinci veya üçüncü anlamlarıdır Ağacın kökü derinlerde.=> Temel anlam Doktor dişin kökünü zorlukla çekti. => Yan anlam Mürekkep lekesi kolay çıkmaz.=> Temel anlam Tırnaklarda bazen beyaz lekeler oluşur. => Yan anlam 2-)Mecaz Anlam Sözcüğün temel ve yan anlam dışında kullanılarak kazanmış olduğu anlamdır. Soğu...

Sözde Özne

Devamini Oku
Sözde Özne Nedir ? (Özet) Bazı cümlelerde özne bulunmaz, bazılarında da “sözde özne” dediğimiz belirtisiz nesne olur. Edilgen eylemle kurulu tümcelerde "ne, kim" sorularına yanıt verecek özneymişcesine görünen, gerçekte eylemden etkilenen öğe. Örneğin: "Kapı çalındı, usulca açıldı." Tümcesinde "kapı" sözcüğü sözde öznedir. Sözde Özne Örnekleri: * Sokakta yüksek sesle konuşulmaz. (Özne yok) * Bütün işler yapıldı. (Sözde özne var.) * Atlar arabaya koşuldu. (atlar/sözde özne) * Çiçekler sulanıyor. (çiçekler/sözde özne) * Bu s...

Sağlıklı birey sağlıklı toplum sözünden ne anlıyoruz ? Kompozisyon

Devamini Oku
Sağlıklı birey “Ruh ve Beden” bütünlüğünü dengeleyebilen ve topluma yansıtabilen bireydir. Sağlıklı bir toplumun oluşmasında kuşkusuz sağlıklı bireylerin rolü kaçınılmazdır. Psikolojik bakımdan sağlıklı bireyler,topluma sağlıklı insanlar kazandırır.ve böylece sağlıklı bir toplum meydana gelir. Bireyin sağlığının geniş kapsamlı olarak toplumu ilgilendiren yönü, “Akıl Sağlığı”dır. Akıl sağlığının toplumsal yansımaları bir dizi özellikle gözlenebilir: İnsanlara umut veren yaratıcılık niteliklerini harekete geçiren...

Atatürkün Egemenlik İle İlgili Sözleri

Devamini Oku
Egemenlik (hakimiyet) en genel anlamıyla devletin ülke toprakları üzerinde siyasi yönetim yetkisini kullanma hakkıdır. Atatürk’ün milli egemenlik (hakimiyet) ile ilgili özdeyişleri Egemenlik, hiçbir mâna, hiçbir şekil ve hiçbir renkte ve işarette ortaklık kabul etmez. 1922 (Nutuk II, S. 700) Toplumda en yüksek hürriyetin, en yüksek eşitlik ve adaletin devamlı şekilde sağlanması ve korunması ancak ve ancak tam ve kat’î mânasiyle millî egemenliğin kurulmuş bulunmasına bağlıdır. Bundan ötürü hürriyetin de, eşitliğin de, adaletin de...

tıp sözlüğü

Devamini Oku
a: a.,a. arter (atardamar)kısaltılmış şekil, arteria. abdomen karın, batın abdominal karına ait, karın içi abondan bol, fazla miktarda abortus düşük, çocuk düşürme abuli iradesizlik, irade yitimi adult erişkin, erişkinlik çağıyla ilgili agoni can çekişme ajitasyon huzursuzluk, tedirginlik, iç çalkantısı. ajite heyecanlı, terirginlik, huzursuzluk akut had, hızlı gelişen, şiddetli alveol kese, kese şeklinde oluşum, diş yuvası amfizem bkz.emfizem amnezi unutkanlık amnios., (amnion) zarı rahimdeki bebeği kuşatan ince zar amputasy...

Atasözleri

Devamini Oku
ATASÖZLERİ [Atalarımızdan günümüze kadar ulaşan, belirli bir yargı içeren, söyleyeni belli olmayan düz konuşma içinde kullanılan sözlerdir. [Kalıplaşmış sözlerdir, eşanlamlılarıyla dahi değiştirilemez. [Kısa ve özlü sözlerdir. Az sözle çok anlam ifade ederler [Tecrübelere ve gözlemlere dayanırlar, bazen âdet ve gelenekleri ifade ederler [Çoğu mecazlıdır. [Anonimdir ve edebî tür özelliği gösterir. [Genel bir yargı bildirir. [Öğüt verme amacı taşır. ZAt ölür meydan kalır, yiğit ölür şan kalır. ZAç koyma hırsız olur, çok söyle...

Duygusal ve Abartılı Sözcükler

Devamini Oku
Duygusal Sözcükler/İfadeler : Duygularımızı anlatan ( sevinmek,üzülmek,neşelenmek,şaşırmak vb.) sözcüklere duygusal ifadeler denir. Örnekler: 1. Yavrum ,canım benim, bir daha benden habersiz bir yere gitme! Seni çok merak ettim. 2. Zavallı kaplumbağaya çok acıdım. 3. Evren ablasının düğününde çok heyecanlıydı. Ablasının mutluluğu onu çok sevindirmişti. Sevincinden yerinde duramıyordu. Not : Yukarıdaki paragraflarda altı çizili kelimeler duygusal ifadelerdir. Abartılı Sözcükler/İfadeler : Gerçekleştirilemeyecek, imkansız ifadelere ab...

İstiklal Marşının Ölçü ve Kafiye Düzeni

Devamini Oku
İstiklâl Marşı, şekil özellikleri açısından bir nazımdır. Dokuz dörtlük ve bir beşlikten oluşmaktadır. Dikkat edilirse kırk bir mısra olduğu görülür. Bu da "Allah bir daha bu millete İstiklâl Marşı yazdırmasın." diyen Akif'in, bu marşı bağımsızlığımıza bir nazarlık olarak yazdığı düşüncesini akla getirmektedir. Şiirde her kıtanın mısralarının kendi aralarında kafiyeli olduğunu görürüz. Sadece onuncu kıtada dördüncü dize serbesttir. 1. Kıta: -cak sesleri, zengin kafiye. 2. Kıta: -lâl sesleri, zengin kafiye. 3. Kıta: -aşa sesleri, zengi...

 
Yorumlardan Yazarları Sorumludur. Yorumunuz Site Yönetimi Uygun Görürse Yayınlanır..!!..
Gönderen Başlık


İstiklal Marşındaki Söz Sanatları
» İstiklal Marşındaki Söz Sanatları resimleri

  Puanı : 10.0 / 10 | Oy : 2 kişi | Toplam : 20

» Bu yazıya puan ver..
» Ara Yoksa Sor Yanıtlayalım
Loading
» Reklamlar
Sorun Yanıtlayalım İletişim