Anasayfa > Sözlük > M > Memeli Hayvanlar


Reklamlar
Kısa Kısa Memeli Hayvanlar (Memeliler) : Çift ve karmaşık dolaşım sistemine sahip, sabit vücut sıcaklıklı hayvanlardır. Vücutları genellikle kıllarla örtülüdür. Solunumda diyafram kullanırlar. Memeliler sıcak kanlı hayvanlardır. Hemen hepsinde yedi boyun omuru vardır. Genç bireyler anne sütü ile beslenirler.

Memeliler


Memeliler (Latince: Mammalia), hayvanlar aleminin insanların da dahil olduğu, dişilerinde bulunan meme bezleri ve hem dişi hem erkek bireylerinde bulunan ter bezleri, kıl, işitmede kullanılan üç orta kulak kemiği ve beyinde yer alan neokorteks bölgesi ile ayrılan bir omurgalı hayvan sınıfıdır.

Dünya üzerinde yaklaşık 4500 memeli türü bulunur. Bunların 200 kadarı Avrupa’da görülebilir, Türkiye ise tek başına yaklaşık 170 memeli türü barındırmaktadır. Çift ve karmaşık dolaşım sistemine sahip, sabit vücut sıcaklıklı hayvanlardır. Vücutları genellikle kıllarla örtülüdür. Genç bireyler anne sütü ile beslenirler. Genellikle bacak şeklinde oluşmuş dört üyeleri vardır. Solunumda diyafram kullanırlar. Alt çeneleri bir çift kemikten oluşmuştur; orta kulaktaki kemikler üç parçalı olup kulak zarı ve iç kulakla bağıntılıdır. Hemen hepsinde yedi boyun omuru vardır.

Memeliler, sıcak kanlı yaratıklardır. Yani vücut sıcaklıkları genel olarak çevre koşullarından bağımsızdır. Bu ısı yalıtkanlığını sağlamak için ise toplam ürettikleri enerjinin % 80'ini harcarlar. Vücutları tüylerle kaplıdır ki, bu doku bazı türlerde dikenli bir hal alabilir (örneğin kirpi) ya da azalıp neredeyse pürüzsüz hale gelebilir; insan, yunus ve balinalarda olduğu gibi. Theria alt sınıfı doğurarak çoğalırken Prototheria alt sınıfı yumurtlayarak çoğalır.

Yavru memeliler, genel olarak belirli bir gelişim evresini tamamlayıncaya kadar annelerinin karnında taşınır. Doğum sırasında yavrunun gelişmişliği memeli türüne göre değişkenlik gösterir. Kör (ve genelde çıplak) doğan ve bazen yıllarca annesi tarafından yetiştirilen memeli türleri olduğu gibi, doğumun ardından kısa süre içinde koşmaya ya da yüzmeye başlayan memeli türleri de vardır. Ancak genel olarak memelilerde, yavruların belirli bir süre anne tarafından bakımı zorunludur. Dişi memeli, yavrusunu bebeğin gelişimi için gerekli bileşenleri içeren zengin içerikli sütü ile besler.

Memelilerin vücut büyüklükleri değişkendir. En küçük memeli, bir böcekçil olan Yabanarısı yarasası (Craseonycteris thonglongyai - ortalama 3 cm, 1 gr); en büyük memeli ise Mavi balina'dır (Balaenoptera musculus - ortalama 35 m, 120 ton). Memeli vücudu, sıcak veya soğuk iklim koşulları ile mücadele için de farklı özelliklere sahiptir. Karasal memeliler için kalın bir kış kürkü, deniz memelileri için deri altında kalın bir yağ tabakası veya yağlanmış bir kürk bu mücadelenin silahlarıdır. Bazı memeliler de kış uykusuna yatarak, bu dönemi enerjiden tasarruf ederek geçirir. Yiyeceğin bol olduğu dönemde vücudunda depoladığı fazladan kalorileri, yiyeceğin kıt olduğu bu dönemde ‘uyku’ durumunda iken yakar. (Sincaplar, ayılar ve porsuklarda olduğu gibi.) Bu durum gerçek bir kış uykusu halini de alabilir (yediuyurlar ya da yarasalarda olduğu gibi) yani bu süre içinde canlılar, yaşamsal faaliyetlerini ve vücut sıcaklıklarını minimuma indirirler.

Bazı memeli türleri insanlar tarafından evcilleştirilmiştir ve yabani türleri ortadan kalkmış ya da çok az kalmıştır. (İnek, at, koyun gibi.)

Memeli Hayvanların Özellikleri


1. Vücutları genel olarak belirli zaman aralıklarında dökülen kıllarla kaplıdır. Derilerinde ter, yağ, koku ve süt bezleri gibi çeşitli salgı bezleri bulunur. Bazı memelilerin vücut ve kuyruk kısımlarında sürüngenlerinkine benzeyen pullar vardır.
2. Balinalar (Cetacea) ve Deniz inekleri (Sirenia) gibi deniz memelileri dışında kalanlarda dört üye vardır. Bu deniz memelilerinde arka üyeler kaybolmuştur. Her bir üyede 5 veya daha az sayıda parmak bulunur. Gerek üyeler ve gerekse parmaklar çeşitli yaşam biçimlerine göre, örneğin, yürümek, koşmak, tırmanmak, yüzmek, uçmak ve kaçmak gibi görevleri yerine getirecek şekiller kazanmışlardır. Parmak uçlarında boynuz yapısında tırnak ve toynaklar, parmak altlarında ise etli yastıklar mevcuttur.
3. İskelet iyi bir şekilde kemikleşmiştir. Kafataslarında 2 oksipital kondil, boyunlarında 7 tane omur bulunur. Kuyrukları uzun ve hareketlidir.
4. Her iki çenede de mevcut olan dişlerin kök kısımları çukurluklar içerisine gömülüdür. Dişler beslenme durumlarına göre çeşitli şekiller gösterir. Bazılarında dişler bulunmaz. Dilleri çoğunlukla hareketlidir. Gözlerinde hareketli göz kapakları, kulaklarında etli bir dış kulak kısmı bulunur.
5. Kalpleri 2 kulakçık ve 2 karıncık olmak üzere 4 odacıklıdır. Kuşların tersine bunlarda yalnız sol aort kökü bulunmaktadır. alyuvarları yuvarlak ve çekirdeksizdir.
6. Solunumları yalnız akciğerlerle olur. Larinkste ses çıkarmaya yarayan ses telleri bulunur. Kalp ve akciğerlerin yer aldığı göğüs boşluğunu karın boşluğundan ayıran ve diyafram adı verilen kaslı bir bölme vardır. Böyle bir yapı memeliler dışında hiç bir hayvan grubunda görülmez (kuşlardaki bölme kaslı değildir).
7. Vücut sıcaklığı sabittir ve çevre koşularına bağlı olarak değişiklik göstermez (Homoiothermus). Vücut sıcaklığı metabolizma sonucunda sağlanır (endeterm). Vücut üzerinde bir kıl örtüsünün varlığı, deri altında vücudu saran bir yağ tabakasının bulunması ve kirli kan ile temiz kan dolaşımının birbirlerinden tümüyle ayrılmış olması, vücut sıcaklığının değişmezliğini sağlayan özelliklerinden bazılarıdır.
8. Sidik keseleri vardır ve boşaltım maddesi sıvı haldedir.
9. Beyinleri gelişmiş, cerebrum ve cerebellum kısımları oldukça büyüktür. Beyinden 12 çift sinir çıkar.
10. Erkeklerinde bir kopulasyon organı (penis) mevcuttur. Testisleri genellikle karın boşluğu dışında yer alan ve scrotum adı verilen torbalar içerisinde bulunur. Yumurtaları küçük ve kabuksuzdur. Yumurtanın gelişmesi yumurta kanalı (ovidukt)'nın değişmesiyle meydana gelen döl yatağında (uterus) tamamlanır. Amnion, korion ve allantois gibi embriyonik zarlar mevcuttur. Genellikle embriyoyu uterusa bağlayarak onun beslenmesini ve solunumunu sağlayan bir plasenta bulunmaktadır. yavrular doğumdan sonra dişi hayvanın süt bezlerinden salgılanan süt ile beslenir.
-Memeliler sürüngenlerden meydana gelmiş olmalarına karşın onlardan bir çok yapısal farklılıklar gösterirler. Bu farklılıkların en önemlileri şunlardır:
11. Memelilerde vücut örtüsü olarak pullar yerine kıllar bulunur. Yalnız bazı memelilerin vücutlarında ve kuyruk bölgelerinde sürüngenlerden kalma bir özellik olarak hala pullar mevcuttur.
12. Memelilerin kafatasında iki oksipital kondil bulunur (sürüngenlerde bir tane) ve beyin kutusu daha büyüktür.
13. Memelilerde göğüs boşluğu ile karın boşluğunu birbirinden ayıran kaslı bir diyafram vardır
14. Memelilerde alt çene kemiği bir parça halindedir (sürüngenlerde çok sayıda).

Memelilerin Sınıflandırılması


Altsınıf: Prototheria- Yumurtlayan memeliler
Takım: Monotremata-Tekdelikliler
Altsınıf: Theria- Doğuran memeliler
İnfra sınıf: Marsupialia (=Metatheria) -Keseliler-
Takım: Dasyuromorphia -Yırtıcı Keseliler
Takım: Didelphimorphia - Keseli sıçangiller
Takım: Diprotodontia - İki ön dişliler
Takım: Microbiotheria - Chiloé keseli sıçanı
Takım: Notoryctemorphia - Keseli köstebek
Takım: Paucituberculata - Fare keseli sıçanıgiller
Takım: Peramelemorphia - Keseli porsuğumsular
İnfra sınıf: Placentalia (=Eutheria) -Eteneliler
Takım: Afrosoricida - Tenreksiler
Takım: Artiodactyla - Çift parmaklılar
Takım: Carnivora - Etçiller
Takım: Cetacea - Balinalar
Takım: Chiroptera - Yarasalar
Takım: Cingulata - Armadillo
Takım: Dermoptera - Abalı memeliler
Takım: †Desmostylia -
Takım: Hyracoidea - Kırsıçanımsılar
Takım: İnsectivora - Böcekçiller
Takım: Lagomorpha - Tavşanımsılar
Takım: Pacroscelidea -
Takım: Perissodactyla - Tek toynaklılar
Takım: Pholidota -
Takım: Pilosa - Dişsiz memeliler
Takım: Primates - Primatlar
Takım: Proboscidea - Filler
Takım: Rodentia - Kemiriciler
Takım: Scandentia - Sivri sincapçıkgiller
Takım: Sirenia - Deniz inekleri
Takım: Tubulidentata -

Memeli Hayvanlar | Ekleyen: | Tarih: 15-Mar-2012 12:11. | Bu yazı 7294 kez okundu..

Memeli Hayvanlar ile ilgili diğer yazılar..


İlgili Yazilar

sıcak ve soğuk kanlı hayvanlar

Devamini Oku
bir çok organizma ortamdaki ısıdeğişmelerine ortama pasif olarak uyarak yanıt ve- rirler. bunlar soğuk kanlı (poikilotermik) hayvanlardır. bu durumdakı hayvanlar kendileri için uygun olmayan koşullara ya koruyucu bir örtü içine çekilip hareketsiz kalmak suretiyle; ya kist teşkil ederek ya da kendisi için daha uygun yerlere göç ede- rek karşıkoyarlar. az bir hayvan grubu kendi vücut ısısın ayarlayabilir. bunlara da sıcak kanlı hayvanlar (homoiotermik ) denir. bu özellikteki hayvanlar metabo- lizmalarını değiştirerek ısı kazançlarını değişt...

memeliler

Devamini Oku
memeliler kılları, süt ve ter bezleri, gelişmiş dişleri bulunan canlılardır. kalpleri dört odacıklıdır. sıcak kanlı hayvanlar-İT. denizde ve karada yaşayan türieri vardır. yavrularını sutle beslerler. karın boşluğunu ayıran diyaframları vardır. yavrularını doğurarak dünyaya getiririer. ıç iskelete sahiptirler. • yaşama alanlarma ve beslenme şekillerine göre memelıler otla beslenenler etle beslenenler hem ot hem etle beslenenler • uçan memelıler • yüzen memelile...

Memeli Hayvanlar

Devamini Oku
Kısa Kısa Memeli Hayvanlar (Memeliler) : Çift ve karmaşık dolaşım sistemine sahip, sabit vücut sıcaklıklı hayvanlardır. Vücutları genellikle kıllarla örtülüdür. Solunumda diyafram kullanırlar. Memeliler sıcak kanlı hayvanlardır. Hemen hepsinde yedi boyun omuru vardır. Genç bireyler anne sütü ile beslenirler. MemelilerMemeliler (Latince: Mammalia), hayvanlar aleminin insanların da dahil olduğu, dişilerinde bulunan meme bezleri ve hem dişi hem erkek bireylerinde bulunan ter bezleri, kıl, işitmede kullanılan üç orta kulak kemiği ve beyinde yer ala...

Memeli Kümülüs

Devamini Oku
Memeli Kümülüs Kümülonimbus bulutlarının altında, keseyi ya da memeyi andıran uzantılar oluşmuşsa, bulut bu adı alır. Uzantıların görünüşü minik kümülüs bulutlarını andırır. Şimşek ve gök gürültülü ağır sağanak yağış habercisidirler. Özellikle yazın ve bahar aylarında görülürler. Fırtınanın en şiddetli zamanı geçince ortaya çıkarlar. ...

Memeli Hayvanlar Nelerdir

Devamini Oku
Memeli Hayvanlar Yavrularını doğurarak dünyaya getiren ve onları sütle besleyen hayvanlara memeli hayvanlar denir. Koyun , inek , kedi , köpek , at , maymun , yarasa , balina , gibi hayvanlar memeli hayvanlardır. Memeli hayvanların bir bölümü otla beslenir. Bu nedenle bu tip hayvanlara otçul hayvan denir. Geyik , maymun , deve , koyun , keçi , inek gibi hayvanlar otçul memelilerdir. Otla beslenen hayvanların çene yapıları ot koparmaya elverişlidir. Et yiyerek beslenen memeli hayvanlara etobur memeliler denir. Çeneleri kuvvetli , dişleri ...

Muson İklimi Hayvanları

Devamini Oku
Muson İkliminde böcek, sürüngen, amfibyan (ikiyaşayışlı), kuş ve memeliler yaşar.. Örneğin: Maymunlar, kaplan, filler muson ikliminin yaşandığı ülkelerde görülür. Yıllık basınç farkına bağlı olarak oluşur. Güney Hindistan, Güney Çin, Güneydoğu Asya, Japonya ve Mançurya gibi bölgelerde görülür. Bu alanlar Muson rüzgârlarının etkisi altındadır. - Yıllık ortalama sıcaklık 15 – 20°C dir. Yıllık sıcaklık farkı 10°C civarındadır. Alçak enlemlerde sıcaklık yüksektir. Kuzeye doğru kışlar daha sert geçer. ...

Başkalaşım Geçiren Hayvanlar

Devamini Oku
Bazı canlılar dünyaya geldiklerinde ana canlıya benzerken bazıları da benzemezler. Ana canlıya benzemeyen canlılar gelişim dönemleri boyunca başkalaşım geçirerek ana canlıya benzer hale gelirler. Kurbağaların ve böceklerin yumurtadan çıktıktan sonra yapısal değişikliğe uğrayarak ana canlıya benzer hale gelmesine başkalaşım denir. (Kurbağaların ve böceklerin yumurtadan çıktıktan ergin hayvan oluncaya kadar geçirdikleri gelişim evrelerinin hepsine birden başkalaşım denir). ***Kurbağalar ve eklem bacaklılardan böcekler, başkalaşım geçiren ha...

 
Yorumlardan Yazarları Sorumludur. Yorumunuz Site Yönetimi Uygun Görürse Yayınlanır..!!..
Gönderen Başlık


Memeli Hayvanlar
» Memeli Hayvanlar resimleri

  Puanı : 5.5 / 10 | Oy : 10 kişi | Toplam : 55

» Bu yazıya puan ver..
» Ara Yoksa Sor Yanıtlayalım
Loading
» Reklamlar
Sorun Yanıtlayalım
İletişim