Toplumdusmani.Net *
Yeni
Anasayfa > Sözlük > S > Serbest Nazım


Serbest Nazım Nedir

Kısaca, ifade ile düzensiz şiir demektir. Bu şiirlerde mısralar ya düzgün bir görünüş arzederler, ya da karışık bir sıra meydana getirirler. Herhangi bir ölçüye veya kafiyeye bağlı değildirler. Şiirde hece ölçüsü ya da aruz ölçüsü kullanılmadan yazılan şiirlere denir. Uyağın kullanılıp kullanılmaması, dizelerin uzunluğu ve kısalığı, şiirin belli bölümlere ayrılıp ayrılmaması şairin isteğine bağlıdır.

Ancak düzgün sıralanışta mısralar aşağı yukarı birbirine benzerler. Mısraların karışık sıralanışı halinde ise dikkati çekecek derecede bir ölçü ve kafiye değişikliği görülür. İfade etmek gerekir ki, serbest nazım bizim edebiyatımızda oldukça yenidir. Bu şekilde şiir yazanların en büyük düşünceleri vezin ve kafiye endişesinden kurtulmaktır. Aruzu kullanmak istemeyenler hece veznini benimsediler.

Serbest Nazımın Özellikleri

1. Genellikle ölçü ve kafiyeye bağlı bulunmayan, dizelerindeki hece sayısı değişik olan şiirlerdir.
2. Servet-i Fünûn’dan sonra kullanılmaya başlanan bu nazım şekli günümüzde çok yaygınlaşmıştır.
3. Ölçü ve kafiye şiire ahenk verir. Serbest nazımlarda ise bu ahenk aliterasyon ve asonanslarla sağlanır.
4. Serbest nazmın, şairlerin kullanışlarına göre pek çok çeşitleri vardır. Bunun için de henüz belirginleşmiş bir kuralı yoktur.

Hece veznini kullanmakta zorluk görenler de serbest nazma sığındılar. Çünkü serbest nazımda aruzda ve hecede olduğu şekilde, vezin ve kafiye gibi uyulması gereken her hangi bir kurallar dünyası yoktu. Bu bakımdan yazmak daha rahattı.

Serbest nazımda, şiirin dış ahenk öğeleri olan ölçü ve uyak bir kenara itildiğinden sözcüklerin uyumuna dayalı olan iç ahenk önem kazanmıştır. Türk edebiyatında bu şiirin İlk örneklerini Nazım Hikmet vermiştir. Serbest nazım, 20. yüzyılda yaygınlık kazanmıştır.

Bu şeklin dünya edebiyatında tanınmış temsilcileri, Heine, Aliot, Whitman, Claudei vb. şairlerdir. Bizde ilk temsilcisi Cenap Şehabettin'dir. Cumhuriyet'ten sonra işe serbest nazmın edebiyatımızda yaygın bir şekilde kullanıldığı görülmektedir. Serbest nazımla yazılan şiirler şekil bakımından üçe ayrılır:

Serbest Nazım Çeşitleri


a) Vezinli kafiyeli serbest nazım

Aruzun veya hecenin değişik kalıpları ile yazılır. Vezin mısradan mısraya değişir. Şiir hece vezni ile yazılmışsa hecenin, aruzla yazılmışsa aruzun değişik kalıpları ahengi kuvvetlendirecek şekilde kullanılır. Muralar arasında kafiye vardır; ancak dizilişi şairin anlayışına göre değişir.

b) Vezinsiz kafiyeli serbest nazım

Bu şiirde vezin yoktur. Kafiyenin dizilişi ise şairin anlayışına göre değişir.

c) Vezinsiz kafiyesiz serbest nazım

Kafiye ve vezin endişesi taşımadan, tam anlamıyla serbest bir şekilde kaleme alınan şiirlerdir.

Serbest Nazım Örnekleri


ANLATAMIYORUM
Ağlasam sesimi duyar mısınız,
Mısralarımda;
Dokunabilir misiniz,
Gözyaşlarıma, ellerinizle?
Bilmezdim şarkıların bu kadar güzel,
Kelimelerinse kifâyetsiz olduğunu
Bu derde düşmeden önce.
Bir yer var, biliyorum;
Her şeyi söylemek mümkün;
Epeyce yaklaşmışım, duyuyorum;
Anlatamıyorum.

Orhan Veli Kanık


DAVET
Dörtnala gelip Uzak Asya’dan
Akdeniz’e bir kısrak başı gibi uzanan
bu memleket bizim

Bilekler kan içinde, dişler kenetli, ayaklar
çıplak ve ipek bir halıya benzeyen toprak
bu cehennem, bu cennet

bizim Kapansın el kapıları bir daha
açılmasın Yok edin insanın insana
kulluğunu

bu davet bizim
Yaşamak bir ağaç gibi tek ve hür
ve bir orman gibi kardeşçesine
bu hasret bizim

Nazım Hikmet


Serbest Nazım | Ekleyen: | Tarih: 28-Dec-2012 12:37. | Bu yazı 5754 kez okundu..

Serbest Nazım ile ilgili diğer yazılar..

  • # Nazım Birimi

    Nazım şekillerinde ölçü olarak kullanılan parçaya denir . Şiir mısralardan oluşur. Mısraların kuruluşu, kümelenişi nazım birimini meydana getirir. Türk şiirinde; halk şiirinde ayrı, divan şiirinde ayrı nazım birimleri kullanılmıştır. 1940'lı yıllardan sonra da serbest nazım şekilleri denenmiş, bentler nazım birimi olmuştur. İslamiyet öncesi Türk edebiyatında bir ölünün ardından duyulan acıyı anlatmak için söylenen sagu isimli şiirlerde ve aşk, doğa sevgisi, kahramanlık temalı koşuk ismi verilen şiirlerde nazım birimi dörtlüktür. İslami...
    Devamını Oku 2010-10-27 15:49:18
  • # nazım

    nazım: belli bir ölçü ve kalıp esas alınarak üretilmiş edebi ürünlerdir. ya da kısaca bütün şiir ve şiirler metinlerdir. hece vezni gibi belli bir kalıp ve ölçü kaygısı güdülerek yazılır. ...
    Devamını Oku 2007-09-02 16:35:07
  • # Zehra – Nabizade Nazım

    Önemli : Nabizade Nazım'ın Zahra Romanı edebiyatımızdaki ilk psikolojik roman denemesidir. Konu: Olay 1880 yılında İstanbul’ da geçer. Tüccar Şevket Efendi kızı Zehra’yı katibi Suphi ile evlendirir. Suphi’ nin annesi , Sırrıcemal adında bir cariyeyi eve getirir. Zehra’ nın kıskançlıkları başlar , bu kıskançlıklardan bıkan Suphi, Zehra’ yı boşar ve Sırrıcemal’ le evlenir. Zehra intikam almak için Ürani adlı çok güzel bir rum kızını Suphi’ yi baştan çıkarmak için görevlendirir. Suphi bu tuzağa düşer , gü...
    Devamını Oku 2011-11-27 12:42:14
  • # Nabizade Nazım

    Nabizade nazım (1862-1893) Romanlarıyla ve hikâyeleriyle realizmin ve natüralizmin temsilcisidir. Karabibik, edebiyatımızda anadolu konulu ilk hikâyedir. Köy romanı olarak bilinir. Köy hayatı tam bir realizmle yansıtılmıştır. Zehra, ilk psikolojik roman örneğidir. Eserde tasvir ve tahliller geniş yer tutar. Diğer hikâyeleri: Yadigârlarım, Bir Hatıra, Sevda, Haspa ...
    Devamını Oku 2007-09-21 14:40:24
  • # Nabızade Nazım

    İlk naturalist eserimizin yazarı Nabızade Nazım / Zehra Nabizade Nazım (1862?-1893) Babasının genç yaşta ölümünden sonra ninesinin yanına sığınan Ahmed Nazım’ın özyaşamsal öyküsel yapıtı Yadigarlarım’dan anlaşıldığına göre, babasının içkici ve ruh hastası bir adam olmasından, annesini de küçük yaşta yitirmesinden dolayı çocukluğu ve ilk gençliği pek de mutlu geçmemiştir.Ninesinin yanındayken Tophane Mahalle Mektebi’ni bitirerek Salıpazarı’ndaki Fevziye Rüştiyesi’ne kaydolduysa da ,daha sonra Beşiktaş Askeri Rüştiy...
    Devamını Oku 2011-11-27 12:47:58
  • # Serbest Ölçü

    Serbest ölçü, hece, aruz gibi herhangi bir ölçüye bağlı kalınmayan ölçüdür. Hecelerin açık veya kapalı olmasına ya da sayılarına bakmaksızın şairin tamamen kendi üslubuna göre yazmasıdır. Serbest ölçü, Türk şiirinde 1940'lardan sonra Orhan Veli Kanık ile yaygınlaşmaya başlamıştır. Günümüzde yazılan şiirlerin çoğu serbest ölçüde yazılmaktadır....
    Devamını Oku 2011-10-08 18:07:09
  • # Vatan Mersiyesinin Nazım Birimi

    Vatan Mersiyesinin Nazım Birimi Beşliktir. VATAN MERSİYESİ Vatanı hep boyamışken kane Böyle durmak mı düşer bigâne Yürüyün bir daha şu meydane Nerde olsa çıkacak bir cane Hayflar minnet eden insane! Vatanı ateşe bizler yaktık, Yandı da seyrine bizler baktık, Fahr edip bir de nişanlar taktık… Yakışır mıydı bu hiç merdâne Çalışıp benzemeye şeytane!.. Vatanı düşmana teslim ettik. Göz göre milleti temsim ettik. Sanki her vacibi tetmim ettik… Çekelim bir nazar-ı im’ane: Bu mudur lâyık olan imane? Vatanı düş...
    Devamını Oku 2010-11-27 15:16:06
  • # Serbest Cumhuriyet Fırkası

    Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kapatılmasından sonra, Cumhuriyet Halk Fırkası, 1930 yılına kadar ülkede tek siyasal parti olarak kaldı Bu zamana kadar, inkılâpların büyük bir bölümü gerçekleştirildi Ancak tek parti yönetimi, demokratik bir rejim için uygun değildi Mecliste hükümetin çalışmaları denetimsiz kalıyordu. 1929 yılında, dünyada ekonomik bir bunalım ortaya çıktı Türkiye de bu bunalımdan etkilendi Ekonomik sıkıntıya düşen halkın şikâyetleri arttı Meclisteki bazı milletvekilleri ülkedeki ekonomik sıkıntıların, hükümetin yanlış p...
    Devamını Oku 2011-11-28 18:06:18
  • # Divan edebiyatı nazım şekilleri

    1. Biçimlerine Göre Nazım Biçimleri 2. Konularına Göre Nazım Türleri DİVAN EDEBİYATI NAZIM BİÇİMLERİa. Biçimlerine göreDivan şiiri, nazım biçimleri bakımından zengindir. Nazım biçimleri beyit ve bend temeline dayanır. Beyit temeline dayananlar "aynı" ve "ayrı" uyaklı (kafiyeli) olmak üzere ikiye ayrılır. Aynı uyaklıların başlıcaları "gazel", "kaside" ve "müstezat"tır. Ayrı uyaklı tek nazım biçimi ise "mesnevi". Bend’lerden oluşan nazım biçimleri de tek bendli ve çok bendli olarak ikiye ayrılır. Tek bendliler "rubai" ve "tuyuğ", çok bend...
    Devamını Oku 2012-01-02 18:54:30
  • # Serbest Müstezat ve Serbest Nazım Arasındaki Farklar

    Serbest müstezat serbest nazım şeklinin hazırlayıcısıdır ve geçişi kolaylaştırmıştır. Serbest müstezatta nazım nesre yaklaştırılmıştır. Serbest müstezat, hem aruz, hem de hecenin çeşitli kalıplarıyla yazılabilir. Serbest nazımda ise herhangi bir ölçüye veya kafiyeye bağlı değildirler. Serbest müstezat sembolizmden, serbest nazım ise pragmatizm ve futurizmden etkilenmiştir. Detaylı Serbest Nazım Yazımızı Okumak için tıklayın.. Detaylı Serbest Müstezat Yazımızı Okumak için tıklayın.....
    Devamını Oku 2012-12-28 12:55:55


 
Yorumlardan Yazarları Sorumludur. Yorumunuz Site Yönetimi Uygun Görürse Yayınlanır..!!..
Gönderen Başlık

Resimleri

Sunumları

Henüz bu yazıya eklenmiş dosya (powerpoint,pdf,word) bulunmamaktadır.

Videoları

Henüz bu yazıya eklenmiş video bulunmamaktadır.
Serbest Nazım
» Ara Yoksa Sor Yanıtlayalım
Loading
» Reklamlar

Çıkış yapmak istediğine emin misin?

Evet Vazgeç