Anasayfa > Sözlük > T > Telli Çalgılar


Reklamlar
Telli ÇalgılarTelli ÇalgılarTelli Çalgılar
Sonuç : 3 adet ilgili resim bulundu..
Telli çalgılar, tellerine vurulduğunda ya da tellere yay sürtüldüğünde oluşan titreşimler sayesinde ses çıkarırlar. Çıkan sesin yüksekliği ise tellerin titreşmesi sonucu titreşen gövde boşluğunun oluşturduğu rezonansla olur.

Telli Çalgılara Örnekler:
Çello, gitar, arp, kanun, tambur, mandolin, viyola, kemençe, kemane, balalayka, bas gitar, kontrabas, saz, elektrosaz, kopuz, cura, yaren, elektrogitar, ukulele, banjo, sitar, bağlama.

Telli Çalgı Çeşitleri


1 - Tenezeli Çalgılar:


Tellerin mızrap, pena vb. aletler yardımı ile çekip bırakılarak titreştirilmesi ile çalışır. Salt parmak(lar) da kullanılabilir. Bu tip çalgılara örnek olarak gitar, bağlama, ud, tambur, cümbüş, mandolin, harp gösterilebilir.

2 - Yaylı Telli Çalgılar:


Çalgının telleri ile onu çalmakta kullanılan yayın tellerinin birbirine sürtünerek çekilmesi sonucu ses üretilir. Yaylı çalgılara örnek olarak keman ve kemençe gösterilebilir.

3 - Vurmalı Telli Çalgılar:


Tellerin üzerine bir çekiç ile vurularak titreşim ve ses oluşturulur. Bu tip çalgıların en bilinen örneği piyanodur. (Piyano perküsyon sınıfına da dahil edilebilir.)

Telli Çalgıların Özellikleri


Bu çalgılar Batı müziği orkestrasının birinci bölümü içinde yer alır. Genellikle bağırsaktan (kiriş) ya da metalden yapılmış telleri parmaklarla çekilerek, mızraplanarak veya bir yay kullanılarak titreştirilir. Batı'daki en yaygın telli çalgılar keman ailesi ile gitar ve arptır. Günümüzde kemanın öncüsü olan viyol ile rebek ve lavta gibi ortaçağ çalgılarına yeniden ilgi uyanmıştır. Bu kategorilerin ve Batı çalgılarının yanı sıra gitar ve lavtadan yola çıkılarak gerçekleştirilmiş çalgı çeşitleri de vardır. Bunların en tanınmışı zihter ve sitardır.

Keman ailesi keman, viyola, viyolonsel ve kontrbastan oluşur. Bu grubun en küçük çalgısı kemandır, böyle olmakla birlikte dört oktavlık bir ses alanı vardır ve viyola gibi çene altına alınarak çalınır. Viyolonsel diz ve ayaklar arasına alınır ve bir dayama çubuğu ile yere dayanır. Konrtbas ise ya ayakta durularak veya yüksek bir tabureye oturularak çalınır. Kontrbas düşük omuzları, beşliler yerine dörtlülerle akort düzenini koruması ve keman ailesinin dışbükey yay kullanılan son üyesi olması bakımından viyolün en yakın akrabasıdır. Viyolün tel sayısı altıdır, dipkapağı kubbeli değil düzdür ve sapında perdeleri vardır. Viyola da gamba olarak bilinen bas viyol, bugün en çok çalınan viyoldür. Viyoola d'amore, viyol ailesinden olmasına karşılık, perdeliğinin altında birçok ahenk telinin bulunmasıyla diğerlerinden ayrılır.

Altı telli, perdeli ve teknesi ortada daralan bir çalgı olan gitar, dizlerin üstüne alınır ve telleri parmaklarla çekilerek ve tırnaklarla ya da pena ile mızraplanarak çalınır. 19. yüzyılda Heitor Villa-Lobos ve Isaac Albenz'in çok büyük katkıda bulundukları geniş solo repertuarı varsa da, günümüzde daha çok flamenko müziğinde kullanılmaktadır. 20. yüzyılda Andres Segovia, klasik parçaların büyük bir bölümünü gitara aktarmıştır. Gitarın sesi çok kuvvetlidir ve anlatım gücü yüksektir. Tasarımı bakımından gitarla benzerlikler taşıyan lavta da onun gibi tutulur ve mızraplanarak çalınır. Lavta 16. yüzyılda madrigallere eşlik etmede, daha önce de ortaçağ trubadur ve minstrelleri tarafından çok kullanılmış bir çalgıdır. Lavtaya benzeyen ama sırtı daha yuvarlak olan bir çalgı da mandolindir. Mandolin perdelidir ve penayla çalınır. Mızraplanarak çalınan bir başka çalgı da Eski Yunan'dan gelen lirdir. Bir elde mızrap olmak üzere iki elle çalınır.

Arpın diğer telli çalgılarla pek az ilgisi vardır. İlk bakışta göze çok basitmiş gibi gelen arp, notaları bir ya da yarım ton değiştiren yedi pedalın eklenmesiyle karmaşıklaştırılmıştır. Kökeni bakımından çok eski bir çalgıdır. Bir kaide üstünde durur ve arkaya doğru eğilip omza dayanarak çalınır. Romantik dönemin orkestra repertuarında önemli bir yer tuttuğu gibi küçük bir solo repertuarı da vardır.

Dünyadaki çeşitli toplulukların telli çalgıları içinde en ilginci pek çok değişik biçimleri olmakla birlikte belki de zihterdir. Telli çalgı çeşitleri içinde Batı'nın dulcimer'i, Çin'in ch'in'i (qin), Japonların koto'su ile samisen'i vardır. Diğer halk çalgıları arasında perdeli ve ahenk telleri olan Fars kökenli sitar, yayla çalınan ve birçok ahenk teli bulunan Hint kökenli sarangi bulunur.

Klasik Türk Müziğinde Kullanılan telli çalgılar


Tambur, ut, lavta, kanun, çeng, sinekeman, kemençe, rebab ve santurdur.

Türk Halk Müziğinde Kullanılan Telli Çalgılar


Bağlama ailesi olmak üzere kemençe, kabak kemane, tar, ruzba ve çarta gibi telli çalgılar kullanılır.

Telli Çalgılar | Ekleyen: | Tarih: 30-Oct-2011 12:37. | Bu yazı 90838 kez okundu..

Telli Çalgılar ile ilgili diğer yazılar..


İlgili Yazilar

vurmalı çalgılar

Devamini Oku
Vurmalılar ailesi, tarihin en eski çalgılarının önemli bir bölümünü içerir.Bu çalgıların en ilkelleri bile çağdaş orkestraların vurmalıları arasında yer almaktadır. Bunlar,müziğin yalnızca ritm, renk ve dinamik gücüne katgıda bulunmakla kalmazlar, aynı zamanda müziğin melodik ve armonik öğelerine de katgıda bulunurlar. Ritim, eski Yunanca da ‘akış’ anlamına gelmektedir. Değişen uzunlu ve vuruşların ortaya çıkardığı ses bütünlükleri ve serileri ritimleri oluşturur. Modern müzikte ritim yapıları, genellikle perküsyon aletleriyle icra...

Telli Çalgılar

Devamini Oku
Telli çalgılar, tellerine vurulduğunda ya da tellere yay sürtüldüğünde oluşan titreşimler sayesinde ses çıkarırlar. Çıkan sesin yüksekliği ise tellerin titreşmesi sonucu titreşen gövde boşluğunun oluşturduğu rezonansla olur. Telli Çalgılara Örnekler: Çello, gitar, arp, kanun, tambur, mandolin, viyola, kemençe, kemane, balalayka, bas gitar, kontrabas, saz, elektrosaz, kopuz, cura, yaren, elektrogitar, ukulele, banjo, sitar, bağlama. Telli Çalgı Çeşitleri 1 - Tenezeli Çalgılar: Tellerin mızrap, pena vb. aletler yardımı ile çekip bırakıl...

Milli Çalgılarımız

Devamini Oku
A. Vurmalı Sazlar 1) Tahtalar Çevgân (Askeri Müzik) Kaşık (Halk Oyunları) Çalpara veya Çengi Çubuğu (Köçekçe ve Tavşanca'larda) 2) Zilliler Zil (Halile) (Tekke Müziği) Mehter Zili (Askeri Müzik) Hitit Sistrumu (Askeri Müzik.) Zilli Maşa (Halk oyunları) Parmak Zili (Eski ve yeni Raks Müziği) 3) Derililer Kös Askeri Müzik Davul Askeri ve Halk Müziği Nakkare Askeri Müzik Kudüm Tasavvuf ve Klâsik Müzik Dâire[5] Klâsik Müzik Def Fasıl Müziği Bendir[6] Tasavvuf Müziği Nevbe Tasavvuf Müziği Darbuka[7] Oyun ha...

nefesli çalgılar

Devamini Oku
üflenerek calinan enstrumanlar grubu. flüt, sipsi, borazan, kaval, klarnet, obua, zurna, gayda, ney, tulum vs.. ...

Türk Musikisinde Çalgılar

Devamini Oku
Müzikte çalgı[1], istisnâi birkaç form dışında, Ses Müziğinin vazgeçilmez eşlik unsuru ve başlıbaşına bir Müzik türü olarak çifte fonksiyona sahiptir. Türklerin Hun'lardanberi her iki fonksiyonuyla da kullandıkları mûsikî aletleri, İslamiyetten sonra bir din adamlarının etkisiyle Mehterhâne, Enderûn ve sazın serbest oldugu tekkelerle şuurlu din adamlarının koruması sayesinde kurtulabilmiştir.[2] Osmarılı mûsikîsi formları ile çalgıları arasında, çağlara göre eskilerinin gözden düşüp yenilerinin moda olması şeklinde bir kader birliği görülür....

Türk Müziğinde Vurmalı Çalgılar

Devamini Oku
Türk sanat müziğinde kullanılan başlıca vurmalı çalgılar kudüm, tef, bendir, halile, darbuka ve santurdur. Kudüm, yarım küre biçiminde, üzerine deri gerilmiş bir çift bakır kâseden oluşur. Kâselerin çapı yaklaşık olarak 30 santimetredir. Devrilmemesi için, içi pamuk dolu meşin simitlere oturtulan kudüm, "zahme" adı verilen bir çift çubukla çalınır. Sesin daha az ve daha tok çıkması istendiğinde, zahmelerin ucuna keçe sarılır. Kudüm kâseleri arasında, ses açısından genellikle dörtlü aralık {la-re, sol-do, do-fa gibi) bulunmasına dikkat edilir. B...

Orkestra Çalgıları

Devamini Oku
Orkestra çalgıları ses rengi, yapı ve sesin elde ediliş yöntemine göre dört ana kümeye ayrılırlar. 1. Tahta üflemeli çalgılar 2. Bakır üflemeli çalgılar 3. Vurmalı çalgılar 4. Yaylı çalgılar Tahta üflemeli çalgılar 1. Flüt (Flauto / Flöte / Flute) 2. Obua (Oboe / Hautbois / Oboe) 3. Klarinet (Clarinetto / Klarinette / Clarinet) 4. Fagot (Fagotto / Fagotte / Bassoon) Bakır üflemeli çalgılar 1. Korno (Corno / Hörn / Horn) 2. Trompet (Tromba / Trumpette / Trumpet) 3. Trombon (Trombone / Posaune / Trombone) 4. Tuba (Tuba / T...

 
Yorumlardan Yazarları Sorumludur. Yorumunuz Site Yönetimi Uygun Görürse Yayınlanır..!!..
Gönderen Başlık
zeus
Tarih: 17:05:26 05.26.2010  Güncelleme: 17:05:26 05.26.2010
Webmaster
Tarih: 02.24.2005
Nereden: antalya
Gönderiler: 1338

Telli çalgı nedir? Telli çalgılar nelerdir?

Telli çalgılar, titreşen teller aracılığı ile ses üreten müzik aletleridir. Üç ana grup altında incelenebilir:

Tezeneli çalgılar: Tellerin mızrap, pena vb. aletler yardımı ile çekip bırakılarak titreştirilmesi ile çalışır. Salt parmak(lar) da kullanılabilir. Bu tip çalgılara örnek olarak gitar,elektro gitar, bağlama, ut, tambur, cümbüş, mandolin, kanun, arp gösterilebilir.
Yaylı telli çalgılar: Çalgının telleri ile onu çalmakta kullanılan yayın kıllarının birbirine sürtülerek çekilmesi sonucu ses üretilir. Yaylı çalgılara örnek olarak keman ve kemençe gösterilebilir.
Vurmalı telli çalgılar: Tellerin üzerine bir çekiç ile vurularak titreşim ve ses oluşturulur. Bu tip çalgıların en bilinen örneği piyanodur. (Piyano perküsyon sınıfına da dahil edilebilir.)
Cevapla
zeus
Tarih: 17:06:32 05.26.2010  Güncelleme: 17:06:32 05.26.2010
Webmaster
Tarih: 02.24.2005
Nereden: antalya
Gönderiler: 1338

Telli çalgıların özellikleri

Telli çalgılar, titreşen teller aracılığı ile ses üreten müzik aletleridir. Üç ana grup altında incelenebilir:

Tenezeli çalgılar: Tellerin mızrap, pena vb. aletler yardımı ile çekip bırakılarak titreştirilmesi ile çalışır. Salt parmak(lar) da kullanılabilir. Bu tip çalgılara örnek olarak gitar, bağlama, ud, tambur, cümbüş, mandolin, harp gösterilebilir.
Yaylı telli çalgılar: Çalgının telleri ile onu çalmakta kullanılan yayın tellerinin birbirine sürtünerek çekilmesi sonucu ses üretilir. Yaylı çalgılara örnek olarak keman ve kemençe gösterilebilir.
Vurmalı telli çalgılar: Tellerin üzerine bir çekiç ile vurularak titreşim ve ses oluşturulur. Bu tip çalgıların en bilinen örneği piyanodur. (Piyano perküsyon sınıfına da dahil edilebilir.)
Bu çalgılar Batı müziği orkestrasının birinci bölümü içinde yer alır. Genellikle bağırsaktan (kiriş) ya da metalden yapılmış telleri parmaklarla çekilerek, mızraplanarak veya bir yay kullanılarak titreştirilir. Batı'daki en yaygın telli çalgılar keman ailesi ile gitar ve arptır. Günümüzde kemanın öncüsü olan viyol ile rebek ve lavta gibi ortaçağ çalgılarına yeniden ilgi uyanmıştır. Bu kategorilerin ve Batı çalgılarının yanı sıra gitar ve lavtadan yola çıkılarak gerçekleştirilmiş çalgı çeşitleri de vardır. Bunların en tanınmışı zihter ve sitardır.
Keman ailesi keman, viyola, viyolonsel ve kontrbastan oluşur. Bu grubun en küçük çalgısı kemandır, böyle olmakla birlikte dört oktavlık bir ses alanı vardır ve viyola gibi çene altına alınarak çalınır. Viyolonsel diz ve ayaklar arasına alınır ve bir dayama çubuğu ile yere dayanır. Konrtbas ise ya ayakta durularak veya yüksek bir tabureye oturularak çalınır. Kontrbas düşük omuzları, beşliler yerine dörtlülerle akort düzenini koruması ve keman ailesinin dışbükey yay kullanılan son üyesi olması bakımından viyolün en yakın akrabasıdır. Viyolün tel sayısı altıdır, dipkapağı kubbeli değil düzdür ve sapında perdeleri vardır. Viyola da gamba olarak bilinen bas viyol, bugün en çok çalınan viyoldür. Viyoola d'amore, viyol ailesinden olmasına karşılık, perdeliğinin altında birçok ahenk telinin bulunmasıyla diğerlerinden ayrılır.
Altı telli, perdeli ve teknesi ortada daralan bir çalgı olan gitar, dizlerin üstüne alınır ve telleri parmaklarla çekilerek ve tırnaklarla ya da pena ile mızraplanarak çalınır. 19. yüzyılda Heitor Villa-Lobos ve Isaac Albenz'in çok büyük katkıda bulundukları geniş solo repertuarı varsa da, günümüzde daha çok flamenko müziğinde kullanılmaktadır. 20. yüzyılda Andres Segovia, klasik parçaların büyük bir bölümünü gitara aktarmıştır. Gitarın sesi çok kuvvetlidir ve anlatım gücü yüksektir. Tasarımı bakımından gitarla benzerlikler taşıyan lavta da onun gibi tutulur ve mızraplanarak çalınır. Lavta 16. yüzyılda madrigallere eşlik etmede, daha önce de ortaçağ trubadur ve minstrelleri tarafından çok kullanılmış bir çalgıdır. Lavtaya benzeyen ama sırtı daha yuvarlak olan bir çalgı da mandolindir. Mandolin perdelidir ve penayla çalınır. Mızraplanarak çalınan bir başka çalgı da Eski Yunan'dan gelen lirdir. Bir elde mızrap olmak üzere iki elle çalınır.
Arpın diğer telli çalgılarla pek az ilgisi vardır. İlk bakışta göze çok basitmiş gibi gelen arp, notaları bir ya da yarım ton değiştiren yedi pedalın eklenmesiyle karmaşıklaştırılmıştır. Kökeni bakımından çok eski bir çalgıdır. Bir kaide üstünde durur ve arkaya doğru eğilip omza dayanarak çalınır. Romantik dönemin orkestra repertuarında önemli bir yer tuttuğu gibi küçük bir solo repertuarı da vardır.
Dünyadaki çeşitli toplulukların telli çalgıları içinde en ilginci pek çok değişik biçimleri olmakla birlikte belki de zihterdir. Telli çalgı çeşitleri içinde Batı'nın dulcimer'i, Çin'in ch'in'i (qin), Japonların koto'su ile samisen'i vardır. Diğer halk çalgıları arasında perdeli ve ahenk telleri olan Fars kökenli sitar, yayla çalınan ve birçok ahenk teli bulunan Hint kökenli sarangi bulunur.
Klasik Türk müziğinde kullanılan telli çalgılar tambur, ut, lavta, kanun, çeng, sinekeman, kemençe, rebab ve santurdur.
Türk Halk müziğinde ise başta bağlama ailesi olmak üzere kemençe, kabak kemane, tar, ruzba ve çarta gibi telli çalgılar kullanılır.
Cevapla


Telli Çalgılar
» Telli Çalgılar resimleri

  Puanı : 4.8 / 10 | Oy : 37 kişi | Toplam : 178

» Bu yazıya puan ver..
» Ara Yoksa Sor Yanıtlayalım
Loading
» Reklamlar
Sorun Yanıtlayalım İletişim