ToplumDusmani.Net V2

Kültür ve Sanat Portalı

Wednesday, Oct 22nd

Son Guncelleme07:55:56 PM GMT

Nerdesin: Edebiyat Nedir İsim Tamlamaları


İsim Tamlamaları

e-Posta Yazdır

Reklamlar

İSİM TAMLAMALARI

 Bir ismin anlamca daha iyi belirtilebilmesi için, başka bir isimden yardım alarak birlikte kullanılmasına isim tamlaması  denir.
       İsim tamlamalarında birnci isim tamlayan ( belirten ), ikinci isim ise tamlanan ( belirtilen ) adını alır.

       ÖRNEK:
       Çocuğun  bisikleti
       Tamlayan    Tamlanan

       Çocuk    maması
       Tamlayan   Tamlanan

       Tahta     oyuncak
       Tamlayan   Tamlanan

       Dört çeşit isim tamlaması vardır.
       
       1. Belirtili isim tamlaması:
      
Belirtili isim tamlamalrında birinci isim, ikinci ismin ( varlığın adı ) kime, neye ait olduğunu olduğunu gösterir. 

       Tamlayan isim : " -in, -ın, -ün, -un " eklerinden birini alır.
       Tamlanan isim : " -i, -ı, -ü, -u "   eklerinden birini alır.

       ÖRNEK ( 1 ): Okulun bahçesi     »»»»» bahçenin, okula ait olduğunu belirtir.

       -un »»»»» tamlayan eki
       -i    
»»»»»
tamlanan eki
      
-s    »»»»»
kaynaştırma harfi

       ÖRNEK ( 2 ): Çantanın zipi         »»»»» zipin, çantaya ait olduğunu gösterir.

       -ın   »»»»» tamlayan eki
       -i    
»»»»»
tamlanan eki
      
-n    »»»»»
kaynaştırma harfi

       ÖRNEK ( 3 ): Odanın kapısı        »»»»» kapının, odaya ait olduğunu gösterir.

       -ın        »»»»» tamlayan eki
       -ı         
»»»»»
tamlanan eki
      
-n, -s   »»»»»
kaynaştırma harfi

       ÖRNEK ( 4 ): Kitabın kapağı       »»»»» kapağın, kitaba ait olduğunu belirtir.

       -ın        »»»»» tamlayan eki
                 »»»»» tamlanan eki
        b         »»»»» yumuşamıtır
        ğ         »»»»» yumuşamıştır

       ***ÖRNEK ( 5 ): Suyun sesi            »»»»» sesin, suya ait olduğunu gösterir

       -un      »»»»» tamlayan eki
      
-i          »»»»»
tamlanan eki
      
-y         »»»»» kaynaştırma harfi

       ***ÖRNEK ( 6 ): Üzümün suyu        »»»»» suyun, üzüme ait olduğunu gösterir

       n      »»»»» tamlayan eki
      
-u         »»»»»
tamlanan eki
      
-y         »»»»» kaynaştırma harfi


       ***NOT: Belirtili sim tamlamalarında: 
                 a) birinci isim her zaman " -in, -ın, -ün, -un " eklerinden birini alır.
                 b) ikinci isim her zaman "-i, -ı, -ü, -u " eklerinden birini alır.
                 c) sesli ile biten birinci isim her zaman " n " kaynaştırma harfini alır. 
                 d) sesli ile biten ikinci isim her zaman " s " kaynaştırma harfini alır.

        Bu kurala uymayan tek sözcük " su " dur. " su " sözcüğü tamlayan veya tamlanan durumlarında her zaman " y " kaynaştırma harfini alır.

 

       2. Belirtisiz isim tamlaması: 

       Belirtisiz isim tamlamalarında yalnızca ikinci isim ( tamlanan ) isim " -i, -ı, -ü, -u " eklerinden birini alır.
       Tamlanan isim sesli harf ile bitiyorsa " s " kaynaştırma harfini alır.

       ÖRNEK ( 1 ): Kış mevsimi

        -i   »»»»» tamlanan eki

       ÖRNEK ( 2 ): Yaz okulu

       -u   »»»»» tamlanan eki

       ÖRNEK ( 3 ): Yolcu gemisi

       -i   »»»»» tamlanan eki
       s   »»»»»
kaynaştırma harfi

       ÖRNEK ( 4 ) : Portokal ağacı

       -ı   »»»»» tamlanan eki
       c   »»»»»
yumuşamıştır


       3. Takısız isim tamlaması:

       Bu tür tamlamalarda her iki isim de ek almaz.
       Tamlayan isim, tamlanan varlığın neden ( ham maddesini ) yapıldığını gösterir.

       ÖRNEK: Plastik sandalye, ipek mendil, tahta masa, demir kapı, aleminyum pencere, toprak testi...


       4. Zincirleme isim tamlaması:

       İkiden fazla ismin birbirinin anlamını tamamlaması ile oluşan isim tamlamalarına denir.

       ÖRNEK: Elma ağacının yaprağı, çelik tencerenin kapağı, derginin kapağının resimleri, dağ köyünün havası, İngiliz elçiliğinin kapısı, Ortaköy muhtarının evi, yolcu gemisinin güvertesi, pirinç pilavının tuzu...


 İSİM TAMLAMALARININ ÖZELLİKLERİ

1 .   İsim tamlamaları çoğul olabilirler:

       ÖRNEK:
       
      
Portokal bahçeleri, öğretmenler toplantısı, çocukların defterleri, evlerin kapılarının zilleri...


2 .   İsim tamlamaları, ismin hal eklerini alabilirler:

       ÖRNEK: 
       
       Portokal bahçeleri
       Portokal bahçelerini
       Portokal bahçelerine
       Portokal bahçelerinde
       Portokal bahçelerinden


3 .   İsim tamlamalarında özel isimler, birden fazla isimden oluşuyorsa:

       tek bir isim sayılırlar.

      ÖRNEK( 1 ): 

      Bedrettin Demirel Caddesi   »»»»» Belirtisiz isim tamlaması

      Bedrettin Demirel   »»»»» Tamlayan
      Caddesi                   »»»»» Tamlanan

Cevaplar (7)Add Comment
0

çokkkkkkkkkkkkkkkkkkk GÜZELLL BİR SİTE


yazar doğukan, Nisan 03, 2011
BU SİTE MANYAK Bİ SİTE
0

bu siteye bakmayan kalmasın


yazar doğukan, Nisan 03, 2011
agalar ya bu sitede her bilgi varrrr
0

...


yazar doğukan, Nisan 03, 2011
vay beeee
0

ödev hep


yazar şevval, Şubat 09, 2012
gerçekten güzel site
0

BİRAVO :)


yazar zehra, Mart 26, 2012
HARBİ MANYAK SİTE ÖĞRETMEN ANLATMADAN ARAŞTIRTTI HERŞEYİ ANLADIM LAA :)
0

iğrenç site


yazar emine, Nisan 10, 2012
ne bu böyle ya böyle bir site olmaz bir kere
ben örneksiz isim tamlamalarını istiyordum yani
arkadaşlar sizde bu sitenin neresini beğendiniz
:) ha ha ha ha ha ha
sizi hiç beğenmedim arkadaşlar
özellikle de şevval arkadaşımızı hiç beğenmedim
0

10 NUMARA 5 YILDIZ


yazar yusuf benice, Temmuz 03, 2013
HERKESE TAVSİYE EDERİM ....

Cevap yaz
daha küçük | daha büyük

security code
Lütfen görüntülenen karakterleri yazınız


busy