ToplumDusmani.Net V2

(T. Ş. I, “Geçen Hiçbir Şey Yok”, s.193)

Edebiyatın “zaman” olgusu ile ilgisi, insan yaşamı ile olan ilgisinin doğal bir sonucudur; çünkü yaşam, zaman içinde bir akış ve sürekliliktir. İnsanın yaşam hakkında düşünürken en çok öğrenmek istediği şey, bu akışın ne zaman başladığı ve ne zaman biteceğidir.2 Bu konuda insanın zihnini kurcalayan diğer sorular ise:Zaman denen bu akış gerçekten var mıdır; doğum, ölüm ve yazgının bu akışla ilişkisi nedir; insan zamansız bir uzamda yaşayabilir mi; uzamı belirleyen zamanmıdır; insan zamanın akışından daha hızlı bir akış yakalarsa zamanı yok mu etmiş olur; akan zaman mıdır, insan mıdır, yoksa bütün bunlar bir aldanış mıdır?.. gibi sorulardır. Edebiyat, en eski çağlardan beri bu soruların sanatsal dille anlatılmasına /sorgulanmasına bir bakıma kaynaklık etmiştir.3 Diğer bütün güzel sanatlar gibi edebiyat da, zamanın tutsağı olan fani insanın kendinden daha devamlı bir şey yaratmak, diğer bir ifade ile edebîleştirmek arzusundan doğmuştur.

(Not: Bundan sonraki alıntılamalarda T. Ş. I kısaltması kullanılacaktır.)

“Bazı Eski Edebiyatlarda Zaman Telâkkileri”, Ankara Ünv. Dil ve Tarih- Coğrafya FakültesiDergisi

C.XXII, S.1-2, Ocak- Haziran 1964, s.71-99; Ahmet E. Uysal, “Türk Edebiyatında Zaman Anlayışları

Üzerine Bir Deneme”, Türk Dili, S.80, Mayıs 1958, s.381-391