ToplumDusmani.Net V2

Kültür ve Sanat Portalı

Saturday, Oct 25th

Son Guncelleme07:55:56 PM GMT

Nerdesin: Vatandaşlık Bilgisi Tüzel Kişi Nedir


Tüzel Kişi Nedir

e-Posta Yazdır

Reklamlar

Tüzel Kişiler
Bireylerin hayat sürelerinin ve güçlerinin sınırlı olması, amaçlarını gerçekleştirebilmek için bir araya gelmelerini, güçlerini ve olanaklarını birleştirmelerini gerektirmiştir.
Bu şekilde ortaya çıkan ve sosyal bir olgu oldukları da tartışmasız olan kişi veya mal toplulukları, hukuk düzeninin kendilerini tanıması halinde tüzel kişilik kazanabilmektedirler. Tüzel kişi kavramı şu şekilde tanımlanmaktadır: "Tüzel kişi belli bir amacı gerçekleştirmek üzere örgütlenmiş; hukuk düzeninin bağımsız birer varlık (=hukuk süjesi) olarak tanıdığı kişi veya mal topluluklarıdır."Tüzel kişiler, kamu hukuku tüzelkişileri ve özel hukuk tüzelkişileri olmak üzere başlıca iki türe ayrılmaktadırlar. Kamu hizmetlerini görmek için kurulan, kamu kudreti kullanan kamu hukuku tüzelkişileri, kamu idareleri ve kamu kurumları olarak ikiye ayrılır. Kamu idareleri devlet, il özel idareleri, belediyeler ve köylerdir.

Bunların dışında kalan, belirli kamu hizmetlerini görmek amacıyla kurulmuş kamu tüzelkişilerine kamu kurumu adı verilir. Üniversiteler, TRT, RTÜK, Kamu İktisadi Teşebbüsleri bunlara örnektir. Ayrıca, belirli meslek mensupları tarafından kurulan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları da kamu tüzelkişilerine örnektir.Kamu tüzel kişilerini özel hukuk tüzelkişilerinden ayıran başlıca yönleri, yasayla kurulmaları; kamu kudreti kullanmaları, yani karşısındakilerin hukuki durumlarında tek taraflı olarak değişiklik yapabilmeleri; sadece kamu yararı amacıyla ve yasalarla belirlenen alanlarda faaliyet gösterebilmeleridir. Ayrıca kamu tüzelkişiliğine katılma ya da ayrılma ilgililerin iradesine bağlı olmamaktadır. Örneğin, vatandaşlığa kabul veya vatandaşlıktan ayrılma gibi. Özel hukuk tüzelkişileri, yasaların gösterdiği şekil ve şartlar içinde kurulur ve faaliyette bulunurlar. Dernekler, sendikalar, şirketler, vakıflar, özel hukuk tüzelkişileridirler. Siyasal partiler de özel hukuk tüzelkişisidirler. Ancak, siyasal partiler, Anayasada demokratik yaşamın vazgeçilmez unsurları olarak tanımlandıkları için kamusal yönleri de vardır. Siyasal partilerin ülke yönetimini ele geçirmek için kurulduklarını da gözönünde bulundurduğumuzda, partilerin kuruluş ve faaliyetlerinin daha ayrıntılı düzenlenmesi gereği ortaya çıkmaktadır. Siyasal partilerin denetimi ve kapatılmaları da diğer tüzel kişilerden farklı olarak düzenlenmiştir. Bilindiği gibi bu denetim Anayasa Mahkemesi tarafından yapılmakta, kapatma davaları Anayasa Mahkemesi'nde görülmektedir. Diğer özel hukuk tüzelkişilerinin denetimi idare tarafından yapılmakta, kapatılmaları ise mahkeme kararıyla olmaktadır.

Son olarak şu noktayı unutmamak gerekir: Tüzel kişiler faaliyetlerini organları aracılığıyla sürdürürler. Organları gerçek kişilerden oluşur; ama organlarda görevli olan gerçek kişilerin ayrılması tüzel kişiliğin varlığını sona erdirmez. Başkalarının görev almasıyla tüzel kişilik varlığını sürdürür. Tüzel kişiliğin sona ermesi, yetkili organların kararıyla, yasada belirtilen sona erme sebeplerinin gerçekleşmesiyle ya da mahkeme kararıyla olur.

Gerçek kişiler ile tüzel kişiler arasındaki farklılıkları sıralayınız.

 

 

Cevaplar (0)Add Comment

Cevap yaz
daha küçük | daha büyük

security code
Lütfen görüntülenen karakterleri yazınız


busy