ToplumDusmani.Net V2

Kültür ve Sanat Portalı

Tuesday, Oct 15th

Son Guncelleme09:38:41 AM GMT

Nerdesin: Tiyatro Tiyatro Yazar ve Sanatçıları Anton Pavloviç Çehov


Anton Pavloviç Çehov

e-Posta Yazdır

Reklamlar

Anton Pavloviç ÇehovAnton Pavloviç Çehov 1860’da Taganrog’da doğmuş ve 1904’te Badeneiler’de ölmüştür. Rus oyun yazarı ve hikayeci olan Çehov, 19. yy’ın rus eleştirel gerçekçi tiyatrosunun en önde gelen temsilcisidir.

Oyun yazmaya yönelmesi üzerine önce başarısızlığa uğramış ve bunun üzerine hikaye yazmaya devam etmiştir. Stanislavski2nin Moskova Sanat Tiyatrosu’nu kurması üzerine oyunlarını ona vermiştir. 1895-1904 yılları arasındaki çalışmalarıyla Rus tiyatrosunun yenileyicisi olmuş, oyunlar(Martı) büyük başarı kazanmıştır.

1880’lerde hükümet baskısının siyasal ve toplumsal eylemciliğe engel olduğu bir dönemde yazı yaşamını sürdürmeye çalışmış olan Çehov, 19. yy büyük Rus dünya edebiyatının en büyük adlarındandır. Çehov’un çoğu zaman şiirsel gerçekçilik ve psikolojik gerçekçilik olarak nitelenen oyunları, 1905 Devrimi öncesi Çarlık Rusya’sının şehir-taşra ikililiğinin kendinde barındırdığı kadar, aristokrasinin çöküşüyle birlikte ortaya çıkan yeni koşulları da kendinde barındıran toplumsal yaşamın çelişmeli birliğini yansıtırlar; eskimiş, ömrünü yitirmiş eski toplum düzeninin insanlarını yeni bir düzenin gelmesi karşısında ele alarak, bu insanların iç dünyalarında (iç dramlarında) toplumsal dış dramını ortaya koyarlar; yaşamın dokunaklılığını gündelik yaşamın kendi var oluşu içinde verirler, yaşamı kendiliğinde oluştururlar.

Bu nedenle, Çehov’un oyunlarının en önemli iki öğesi, tıpkı kendisi gibi onun çelişkin birer yansıları olan oyun kişileri ile (dramatik) iç eylemdir. Kişiler arasında oluşan dramatik çatışma, sonunda bütün bir toplumsal çelişmenin genel görünümünü, “atmosfer”ini yansıtır; bu “atmosfer”, kişiler arasında “mecazi” bir karşılıklı anlaşma diliyle kurulan iç eylemden doğar.

Simgeci ve izlenimci psikolojik anlatım bütünlüğü, yapısal birer öğe olarak zaman ve mekân ile de yakından bağıntılıdır; iç eylem, zaman ve eşya ile doğrudan ilintilidir; örneğin, geçen mevsimler, çocukların büyüyüşü, geliş ve gidişler, zamanı iç yaşantıya, iç gelişime bağlarken, (Martı’da olduğu gibi) oyunun dış mekândan gitgide iç mekâna, açık ve geniş alandan gitgide kapalı ve dar alana sıkışması da mekânı iç yaşantıya, iç gelişime bağlar. Böylece, Çehov2un oyunlarında iç eylemlilik yoluyla kendiliğinden kurulan “atmosfer”, yaşamın ta kendi bir yansısı olarak kendini sahnede var eder.

Oyunlarından bazılar; günün düşkırıklığına uğramış yüzeyde aydın tipini işleyen İvanov (1887), ciddi oyun doğrultusunda dış eylemi öne çıkarır. Orman Cini (1889) geleneksel dramatik tarzdan ayrılarak, daha karmaşık ve yargıdışı kalmaya yönelik bir oyundur. Akışı içinde kesin çizgili kişileri işleyen güldürülerdir: Dağ Yolunda (1884), Kuğunun Şarkısı (1888), Ayı (1888), Teklif (1888), Bir Evlenme (1889), Tütünün Zararları (1886).

Martı (1896), Moskova Sanat Tiyatrosu’nda oynanmış, Rusya’da oyun yazarlığında yeni bir çığır açmıştır.

Çehov’un öbür büyük oyunlarında da açıkça görülebileceği gibi, gündelik yaşamın görünüşte önemsiz olanın daha derin katlarına inerek, bunlara yüksek düzeyde dramatik bir nitelik kazandırmasıdır.

Yaşama uzaklık ile yaşamı yapıcılık arasındaki çelişkiyi işleyen Vanya Dayı (1899) “taşra yaşamından sahneler” olarak, duyarlı insanların istekleri ve düşleri ile çağdaş yaşamın bayağılı arasındaki çelişkiyi veren Üç Kızkardeş (1900), “dram” soyluluğunun kaçınılmaz çöküşü ve yaşam değerleri ile yeni güçlerin ve kuşakların değerleri arasındaki çelişkiyi yansıtan Vişne Bahçesi (1903) diğer önemli ve en çok bilinen oyunlarıdır.


Cevaplar (0)Add Comment

Cevap yaz
daha küçük | daha büyük

security code
Lütfen görüntülenen karakterleri yazınız


busy